SJ WorldNews - шаблон joomla Авто

HIV ပုိးအႏၱရာယ္ အေၾကာင္း သိမွတ္ဖြယ္ရာ အျဖာျဖာ

Monday, 25 November 2019 12:19 Written by  font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

HIV  ပုိးအႏရာယ္ အေၾကာင္း သိမွတ္ဖြယ္ရာ အျဖာျဖာ

ယေန႔ကမာေပၚတြင္ HIV ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံရသူမ်ား၏ ထက္၀က္ခန္႔သည္ လူငယ္မ်ားျဖစ္ေနၾကသည္။   လူငယ္ ဆိုသည္ မွာ အနာဂတ္အတြက္ အင္အား ျဖစ္သလို အနာဂတ္၏သမိုင္းကိုဖန္တီးသူမ်ားလည္းျဖစ္ၾကသည္။ ထိုအနာ ဂတ္ႀကီး သာယာလွပေနေစရန္အတြက္ HIV ဆိုင္ရာ  ကာကြယ္တားဆီးေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို  အဓိက ဦးစီးဦးေဆာင္ ရမွာလည္း လူငယ့္ တာ၀န္ပင္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္မိမိႏွင့္တကြ မိမိပတ္၀န္းက်င္မွာ HIV ပိုးကူးစက္ခံရ ျခင္းမရွိေလ ေအာင္ အသိသတိျဖင့္ ဆင္ျခင္ ေနထိုင္တတ္ဖို႔လိုသည္။

HIV ႏွင့္ျမန္မာျပည္

လြန္ခဲ့ေသာ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္အတြင္း ေကာက္ယူရရွိေသာ စစ္တမ္းမ်ားအရက်န္းမာေရးအသိပညာအားနည္းမႈေၾကာင့္  HIV ပိုးကူး စက္မႈႏႈန္းသည္ တစ္ေန႔လွ်င္ အနည္းဆံုး ၂၃ ဦးခန္႔ ကူးစက္ခံေနရၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း Myanmar Positive Group (MPG)၏ ထုတ္ျပန္ ေၾကညာခ်က္အရ သိရွိရသည္။ သုိ႔ေသာ္  ၂၀၁၈  ခုႏွစ္ႏွစ္ဦးပိုင္းမွစ၍ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ယခင္ ႏွစ္မ်ားထက္ AIDS ေရာဂါျဖစ္ပြားသူဦးေရ   သိသိသာသာ ေလ်ာ့က်လာၿပီျဖစ္ေၾကာင္း စစ္တမ္းမ်ားအရ ၀မ္းေျမာက္ ဖြယ္ သိရွိရသည္။

HIV ပိုး

Human Immunodeficiency Virus မက် ဟုေခၚေသာ HIV သည္ လူ႔ခႏာကိုယ္မွ ခုခံစြမ္းအားကို က်ဆင္းေစေသာ ဗိုင္းရပ္ ေရာဂါပိုးတစ္မ်ဳိးျဖစ္သည္။ တစ္နည္းအား ျဖင့္ဆိုေသာ္ ကိုယ္ခံအားစနစ္ကိုတိ္ုက္ဖ်က္ ပစ္ေသာ ေရာဂါပိုးဟု ေခၚသည္။ ၎ပိုး ကူးစက္ခံ ရေသာအခါ ခႏာကိုယ္အတြင္းရွိ ေသြးျဖဴဥ ဆဲလ္မ်ားကို ဖ်က္ဆီးပစ္လိုက္သည္။

HIV ပိုးကူးစက္ခံထားရေသာ္လည္း သာမန္ လူတစ္ေယာက္ကဲ့သို႔ သြားလာလႈပ္ရွားႏုိင္သျဖင့္ မိမိကိုယ္ကို ကူးစက္ခံ ေနရသည္ကို ပင္မသိရွိႏုိင္ၾကေပ။ ထိုေသြးျဖဴဥဆဲလ္မ်ား ပ်က္စီးသြားပါက  ျပင္ပမွ၀င္လာေသာ ေရာဂါပိုးမ်ားကို ခုခံႏုိင္ စြမ္းအားမရွိေတာ့ေပ။ ထိုသုိ႔ ခုခံစြမ္းအားဖ်က္ဆီးခံရျခင္းကို ခုခံအားက်ဆင္းေရာဂါ AIDS (Acquired Immune Deficiency Syndrome) ဟု ေခၚသည္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ဆိုေသာ္ AIDS ဆိုသည္မွာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းရွိ ခုခံအားစနစ္  ပ်က္စီး သြားျခင္းေၾကာင့္ ကိုယ္တြင္းခုခံအား စနစ္ က်ဆင္းလာသည့္ ေရာဂါျဖစ္သည္။

HIV ပိုးရွိ/မရွိ စစ္ေဆးနည္း

ေရာဂါပိုးရွိသူသည္ စဦးကာလမ်ားတြင္ သာမန္လူမ်ားကဲ့သုိ႔ပင္ က်န္းမာသန္စြမ္း ေနႏုိင္၍ အျပင္ပန္းအားျဖင့္ မသိႏုိင္ ေပ။ ေရာဂါပိုး ရွိ၊ မရွိကို ေသြးစစ္ ၾကည့္မွသာ သိႏုိင္သည္။  ေသြးစစ္ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ ေသြးထဲမွာ CD4 ေခၚ ပဋိဇီ၀ ပစည္းမ်ား ေတြ႕ရွိရပါက HIV ပိုးကူးစက္ခံေနရၿပီ ျဖစ္သည္။ HIV ပိုး၀င္ၿပီး  အင္တီေဘာ္တီ လံုလံုေလာက္ေလာက္ တက္ဖုိ႔  အခ်ိန္ သံုးလၾကာသည့္အတြက္  ပထမအႀကိမ္ ေသြးစစ္ၿပီး HIV ပိုးမရွိေသာ္လည္း ေနာက္သံုးလအၾကာမွာ ထပ္မံ ေသြးစစ္ဖုိ႔ လိုအပ္သည္။

HIV ပိုး ကူးစက္ႏုိင္မည့္နည္းလမ္းမ်ား

HIV ပိုးကို ေသြး၊ သုက္၊ ႏို႔ရည္ကဲ့သို႔ ေသာ ကိုယ္ခႏာမွထြက္ရွိသည့္ အရည္မ်ားမွာ ေတြ႕ရွိႏုိင္သည္။

(က) HIV ေရာဂါပိုးရွိသူတစ္ဦးႏွင့္ အကာအကြယ္မဲ့ လိင္ဆက္ဆံျခင္း။

(ခ) ေရာဂါပိုးရွိသူ၏ ေသြးကိုသြင္းမိျခင္း။

(ဂ) ဥပမာ- ဘလိတ္ဓား၊ ေဆးထိုးအပ္၊ နားေဖာက္ျခင္း၊ ေဆးမင္ေၾကာင္ထိုးျခင္း၊ မုတ္ဆိတ္ေမြးရိတ္ျခင္းစသည္ျဖင့္ ခၽြန္ထက္ စူးရွတတ္ေသာ   အသံုးအေဆာင္မ်ားကို ေရာဂါပိုးရွိသူႏွင့္ အတူတကြမွ်ေ၀သံုးစြဲ ျခင္း။

(ဃ) ကိုယ္၀န္ေဆာင္မိခင္မွ သေႏသားသုိ႔ ကူးစက္ျခင္း။

(င) ေရာဂါပိုးရွိေသာ မိခင္မွတစ္ဆင့္ ကေလးထံသုိ႔ သားဖြားစဥ္  သို႔မဟုတ္ကေလးကို ႏို႔ရည္တိုက္ေကၽြးျခင္းစသည္ တို႔ေၾကာင့္ ကူးစက္ႏုိင္သည္။

သုိ႔ေသာ္ HIV ပိုးသည္ ျခင္၊ ၾကမ္းပိုး ကိုက္ျခင္းမွတစ္ဆင့္  မကူးစက္ႏုိင္ေပ။   ႏွာေခ်ျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္းမွတစ္ဆင့္ မကူး စက္ႏုိင္ေပ။ HIV ေရာဂါပိုးသည္ ေလထဲမွတစ္ဆင့္ မျပန္႔ပြားႏုိင္သျဖင့္ တစ္ခန္းတည္း အတူေန၊ အတူသြား၊  တူအလုပ္လုပ္၊  တယ္လီဖုန္း အတူသံုး၊ ကားအတူစီးျခင္း စသည္မ်ားမွတစ္ဆင့္ လံုး၀မကူးစက္ႏုိင္ေပ။

AIDS ေရာဂါလကဏာမ်ား ၾကာရွည္ဖ်ားျခင္း၊  ကိုယ္အေလးခ်ိန္ သိသိသာသာ ေလ်ာ့ျခင္း၊  မၾကာခဏ ၀မ္းပ်က္ျခင္း၊ အက်ိတ္ ေရာင္ျခင္း၊ ေရယုန္ ေပါက္ျခင္း၊ ပါးစပ္အတြင္း မွက႐ုေပါက္ျခင္းစသည္ တို႔သည္ ဗႈီွ ေရာဂါလက္ၡဏာမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။

HIV ေရာဂါပိုးမွ ေရွာင္ရွားနည္း

ထိုေရာဂါပိုးသည္ အေကာင္းပကတိ အေရျပားကို  ေဖာက္ထြင္းႏုိင္ျခင္းမရွိေသာ္ျငား ဒြာရေပါက္မ်ားရွိ အေျမႇးပါးမွ တစ္ဆင့္ စိမ့္၀င္ႏုိင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ HIV ပိုး ကူးစက္မခံရေအာင္ ေအာက္ပါအတိုင္း ေရွာင္ရွားသင့္သည္။

-အေပ်ာ္အပါးလိုက္စားမႈကို ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။

-တစ္လင္တစ္မယားစနစ္ကို က်င့္သံုးပါ။

-မူးယစ္ေဆး၀ါးသံုးစြဲမႈမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။

-ေဆးထိုးအပ္၊     ေဆးထိုးႁပြန္တို႔ကို တစ္ခါသံုး သို႔မဟုတ္ စနစ္တက်ပိုးသတ္ ၿပီးမွသံုးပါ။

-သြားပြတ္တံ၊ မုတ္ဆိတ္ရိတ္တံ တို႔ကို မွ်ေ၀မသံုးစြဲရ။

-မိမိတြင္ေသြးသြင္းခံဖုိ႔လိုအပ္ပါက လက္ခံ    မည့္ေသြးထဲတြင္ HIV ပိုးမရွိေၾကာင္ေသခ်ာ စစ္ေဆးပါ။

-ကိုယ္၀န္ေဆာင္မိခင္မ်ား HIV ပိုးရွိေၾကာင္းသိရွိပါက လ်င္ျမန္ေစာစီးစြာ ေဆးကုသမႈခံယူပါ။ သားဖြားၿပီးေနာက္ ကေလး ကို မိခင္ႏို႔ရည္မတိုက္ဘဲ အထူး ေဖာ္စပ္ထားေသာ ႏို႔မႈန္႔မ်ားကိုသာ တိုက္ေကၽြးပါ။

HIV ပိုးရွိၿပီးသူမ်ား သတိျပဳလိုက္နာရန္

HIV ပိုးရွိသူတစ္ေယာက္သည္ မိမိမွာ  ပိုးရွိေၾကာင္းသိရွိပါက ေရာဂါပိုးထပ္မံျဖစ္ပြားမႈ မရွိေစရန္ အထူးသတိထား သင့္ သည္။ HIV ပိုးရွိ႐ံုျဖင့္  AIDS ေရာဂါ မျဖစ္ႏုိင္ေပ။ ART ေဆးမွန္မွန္ေသာက္ပါ။

သန္႔ရွင္းေသာေဆးထိုးအပ္ႏွင့္ တစ္ခါသံုး အပ္မ်ားသာအသံုးျပဳျခင္း၊ တစ္ကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းမႈဂ႐ုစိုက္ျခင္းတို႔ျဖင့္    လူ႔ဘ၀ သက္တမ္းေစ့ေနထိုင္ႏုိင္သည္။

HIV ေ၀ဒနာရွင္မ်ား ၀မ္းေျမာက္ဖြယ္

ေနာက္ဆံုးေပၚ  HIV ေဆးကုထံုး စမ္းသပ္မႈခံယူေနသည့္  HIV ေ၀ဒနာရွင္ လူငယ္မ်ားသည္ ကုထံုးတိုးတက္လာမႈ ေၾကာင့္ သက္တမ္း ပိုရွည္လာကာ လူ႔သက္ တမ္းေစ့နီးပါး ေနႏုိင္ၾကေတာ့မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေလ့လာေတြ႕ရွိမႈ အသစ္ကုိ  The Lancer ေဆးပညာဂ်ာနယ္တြင္ ေရးသားေဖာ္ျပ ထားသည္။ ဥေရာပႏွင့္ေျမာက္အေမရိကတြင္HIV ေဆးကုထံုးသစ္ ကုိ HIV ဗိုင္းရပ္ ကူးစက္ခံရသူဦးေရ   ကိုးေသာင္းအား သုေတသနျပဳ စမ္းသပ္ခဲ့ရာ ၎သုေတသန ျပဳရာမွရရွိလာသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားကို  အေျခခံကာ ထုတ္ျပန္ထားျခင္းျဖစ္သည္။

ဆရာ၀န္မ်ား၏ေျပာၾကားခ်က္အရ  HIV ဗိုင္းရပ္ကူးစက္ခံရပါက ေစာစီးစြာေဆးကုသမႈခံယူျခင္းသည္ အသက္ရွည္ၿပီး က်န္းမာ ေပ်ာ္ရႊင္သည့္ လူ႔ဘ၀ရရွိရန္ အေရးအပါ ဆံုးေသာအခ်က္ပင္ျဖစ္ေၾကာင္း  သိရသည္။

HIV/AIDS ေ၀ဒနာရွင္မ်ားအတြက္ ေဆာင္ရန္/ေရွာင္ရန္ အစားအစာေလးမ်ား

-ထမင္းအပါအ၀င္ ကိုယ္ခံအားတက္ေစရန္ အတြက္ အာဟာရျဖစ္ေစမည့္အစာေတြ မ်ားမ်ားစားေပးပါ။

-သန္႔ရွင္း လတ္ဆတ္ေသာ   ဟင္းသီး ဟင္းရြက္ႏွင့္သစ္သီး၀လံေတြကို ယခင္ထက္ပို၍စားပါ။

-ငါးႏွင့္ ၾကက္သား ပံုမွန္စားေပးပါ။

-သၾကား၊ အခ်ဳိရည္အမ်ဳိးမ်ဳိးႏွင့္ အငန္တို႔ကို သင့္တင့္႐ံုသာမွီ၀ဲပါ။

-အာဟာရေဗဒသုေတသီမ်ား၏ ဓာတ္ခြဲ စမ္းသပ္ခ်က္မ်ားအရ ၾကက္ဟင္းခါးသီးသည္ HIV ပိုးကို  တိုက္ထုတ္ႏုိင္စြမ္း ရွိေၾကာင္း ေလ့လာသိရွိရသည္။

-ရွားေစာင္းလက္ပပ္ပင္ထဲက  အႏွစ္(ဂ်ယ္လီ)ေတြကို ဇြန္းျဖင့္ျခစ္ယူၿပီး သၾကား ႏွင့္အစိမ္းလိုက္ ေဖ်ာ္ရည္ လုပ္ ေသာက္ပါ။  ကိုယ္ခံအားျမင့္တက္ ေစ႐ံုသာမက အသား အေရကိုလည္း စိုျပည္ေစႏုိင္သည္။

-ၾကက္သြန္နီ ဥႀကီးႀကီးကို နံနက္၊ ေန႔၊ ညတစ္ဥ ႏႈန္းစီျဖင့္ စုစုေပါင္း တစ္ေန႔လွ်င္ သံုးဥ တိတိစားေပးပါ။  တစ္လအတြင္း

မွာပင္ AIDS ေၾကာင့္ ၀မ္းသြားျခင္း၊ ခၶာ ကိုယ္ေပၚမွာ ယားနာေပါက္ျခင္း သို႔မဟုတ္ အနာျဖစ္ျခင္း စသည္ျဖင့္ အားလံုး သက္သာၿပီး ေပ်ာက္ကင္း သြားပါလိမ့္မည္။ ထိုသို႔ စားေနစဥ္ ၃ - ၄ ရက္အတြင္းမွာပင္ အေရျပား ေမြးညင္းေလးမ်ားထဲမွ ရြစိရြစိ ပိုးေလး ေတြထြက္လာသလို   ခံစားရေစေၾကာင္း တိုင္းရင္းေဆး ပညာရွင္ေတြက  ဆိုထားသည္။ သို႔ေသာ္ ဆက္၍ ေသာက္ပါ စိုးရိမ္စရာ မရွိႏုိင္ပါ။

ဩဗႈီွ ေ၀ဒနာရွင္မ်ား၏လွ်ာ၌ျဖစ္ေသာ မွက႐ုနာမ်ားအတြက္ လိေမာ္ခြံမွေပါင္းခံ၍ရရွိေသာ  လိေမ္ၼာ္ဆီကို နားက်ပ္ေသာ ဂြမ္းစႏွင့္ တို႔၍  သုတ္လိမ္းေပးျခင္းျဖင့္ ေပ်ာက္ကင္းႏုိင္သည္။

-က်ား၊ မ ေဟာ္မုန္းအားေဆးႏွင့္ HIV ေဆးမ်ားက စပ်စ္သီး သို႔မဟုတ္ စပ်စ္ေဖ်ာ္ရည္ေတြႏွင့္  ဓာတ္ေဖာက္ျပန္ကာ လူကို အႏရာယ္ျဖစ္ေစႏုိင္၍ ၎ေဆး၀ါးမ်ားျဖင့္ ကုသမႈခံယူေနစဥ္ကာလအတြင္း စပ်စ္သီး မစားသံုးသင့္ေၾကာင္း American Health  Digest ေခၚ အေမရိကန္ က်န္းမာေရး အင္တာနက္ သတင္းလႊာတြင္  ေဖာ္ျပသြားခဲ့ေၾကာင္း ေလ့လာ မွတ္သားရသည္။ 

ေဆာင္းပါးရွင္-ေပါက္ေပါက္

Read 128 times
Rate this item
(0 votes)
Last modified on Monday, 25 November 2019 12:23