SJ WorldNews - шаблон joomla Авто

အပူေလာင္ၿပီးေနာက္ အေၾကာအဆစ္ ကာကြယ္ကုသေရး

Monday, 18 February 2019 11:52 Written by  font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

မီးအပူ၊ ေရေႏြးအပူ၊ေနအပူ၊ ဆီအပူ၊ လွ်ပ္စစ္အပူႏွင့္ ဓာတုအပူ အစရွိသည့္ အပူေလာင္ျခင္း အမ်ဳိးမ်ဳိးတို႔ကို အနည္းႏွင့္အမ်ား ႀကံဳဖူးၾကသည္။ အဆန္းမဟုတ္သလိုပင္ သေဘာထားၾကသည္။ အေရျပားတြင္ ပူေလာင္မႈ အနည္းငယ္သာ ခံစားရၿပီး ပ်က္စီးမႈမရွိပါက မေျပာပေလာက္ေသာ္လည္း အေရျပားအေပၚႏွင့္ ေအာက္လႊာမ်ားတြင္ ပ်က္စီးမႈရွိပါမူ စနစ္တက်ကုသရန္ လိုအပ္ေလသည္။ေပါ့ေပါ့တန္တန္ သေဘာမထားသင့္ေပ။ ယူႏိုက္တက္ကင္းဒန္း(UK)မွ ေလ့လာမႈတစ္ခု(DORAS 2001)အရ သိရသည္မွာ ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ႏွင့္ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္တို႔အတြင္း အပူေလာင္ျခင္း ခံရေသာလူနာေပါင္း ၄၅၆၃ ဦးတို႔ကို ေဆး႐ံုတင္ ကုသေပးခဲ့ရသည္။  တစ္နည္းဆိုရေသာ္ လူဦးေရ တစ္သိန္းရွိတိုင္း ၂၅ ဒသမ ၃ ဦးမွာ ေဆး႐ံုတက္ၿပီး ကုသမႈခံယူရန္အထိ လိုအပ္ခဲ့ပါသည္။ 

အေရျပားသည္ ခႏၶာကိုယ္ရွိ အႀကီးဆံုး အဂၤါအစိတ္အပိုင္း ျဖစ္သကဲ့သို႔ သူ၏ေအာက္တြင္ရွိေသာ အစိတ္အပိုင္းမ်ား(underlying tissues)ကို အကာအကြယ္ေပးျခင္း၊ ကိုယ္အပူခ်ိန္ကို ထိန္းညိႇေပးျခင္း၊ ကိုယ္တြင္ရွိေသာ အရည္မ်ား ပ်က္စီးဆံုးရံႈးမႈ မရွိေစျခင္းႏွင့္ အာ႐ံုခံစား သိရွိေစျခင္း  အစရွိသည့္ လုပ္ငန္းတာဝန္မ်ားကို ေဆာင္ရြက္ေပးေနသည္။ သို႔ျဖစ္ရာ  အပူေလာင္ျခင္းေၾကာင့္ အေရျပားထိခိုက္မႈ ျဖစ္ေသာအခါ ေရာဂါပိုးဝင္ျခင္း၊ ခႏၶာကိုယ္ရွိအရည္မ်ား ဆံုး႐ံႈးျခင္းႏွင့္ ကိုယ္အပူခ်ိန္ ထိန္းညိႇႏိုင္မႈ ပ်က္ယြင္းျခင္း အစရွိသည့္  ဆိုးက်ဳိးမ်ားျဖစ္လာေတာ့၏။

အပူေလာင္ျခင္းအဆင့္အမ်ဳိးမ်ဳိး

အေျခခံအားျဖင့္ သံုးမ်ဳိးသံုးစား ရွိသည္။

(၁) ပထမအဆင့္ အပူေလာင္ျခင္းတြင္ အေရျပား ရဲမည္။ အနည္းငယ္နာက်င္ျခင္းႏွင့္ ေရာင္ရမ္းျခင္း ရွိသည္။ အရည္ၾကည္ဖုမ်ားကို မေတြ႕ရွိရ။

(၂) ဒုတိယအဆင့္ အပူေလာင္ျခင္းတြင္  နာက်င္မည္။ သိသိသာသာ ေရာင္ရမ္းသည္။ အရည္ၾကည္ဖုမ်ားႏွင့္ အေရျပားထူအန္းမႈ အခ်ဳိ႕ကို ေတြ႕ရသည္။

(၃) တတိယအဆင့္ အပူေလာင္ျခင္းတြင္ အေရျပား ထူအန္းမႈမ်ားၿပီး  အျဖဴေရာင္ အစက္ေလးမ်ားကို အေရျပားေပၚတြင္ ေတြ႕ရသည္။

အမာရြတ္ျဖစ္ျခင္း

အပူေလာင္ျခင္း အနည္းအမ်ားႏွင့္ အတိမ္အနက္ေပၚ မူတည္လ်က္ အေရျပား ပ်က္စီးမႈအတိုင္းအဆ ျဖစ္ရသည္။ ဥပမာ-အနည္းအပါး အပူေလာင္ၿပီး အပူဖုမ်ား မျဖစ္ပါက အမာရြတ္ျဖစ္ျခင္း မရွိဘဲ  အနာက်က္ရန္ ေယဘုယ် အားျဖင့္ သံုးရက္မွ ခုနစ္ရက္အထိ ၾကာတတ္ေလသည္။

အပူေလာင္ျခင္းေၾကာင့္ ပံုမွန္မဟုတ္ေသာ အမာရြတ္မ်ား ျဖစ္လာတတ္ၾကသည္။ ယင္းအမာရြတ္မ်ားျဖစ္လာသျဖင့္ ႐ုပ္ဆိုးအက်ည္းတန္ျခင္း၊ နာက်င္ျခင္း၊ ယားယံျခင္း၊ အဆစ္လႈပ္ရွားမႈ အျပည့္အဝမရျခင္းႏွင့္ ကိုယ္အဂၤါ ပ်က္ယြင္းျခင္းမ်ား ခံစားၾကရသည္။

အပူေလာင္ျခင္းျဖစ္ေသာ လူနာမ်ားကို ေဆး႐ံုတင္လ်က္ ဆရာဝန္ႏွင့္ သူနာျပဳဆရာမမ်ားက ေဆးဝါးကုသမႈမ်ား ေပးေနစဥ္ႏွင့္ ေဆး႐ံုမွ ဆင္းသြားၿပီး ေနာက္ပိုင္းတို႔တြင္ ေအာက္ပါ လိုအပ္ခ်က္မ်ားအရ Physiotherapy ေခၚ အေၾကာအဆစ္ ကုသမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေပးရသည္။ အထူးသျဖင့္ ေဆး႐ံုတြင္ လေပါင္းမ်ားစြာ သို႔မဟုတ္ ႏွစ္ၾကာသည္အထိေနၾကရသည့္ အပူေလာင္ေသာလူနာမ်ားအား   အေၾကာအဆစ္ကု ပညာရွင္မ်ားက ေဆး႐ံု၌ ရွိေနစဥ္မွာပင္ ကုသမႈမ်ား ေပးၾကရသည္။

- လူနာအား သူကိုယ္တိုင္ ျပဳလုပ္ေသာၾကြက္သားႏွင့္ အဆစ္လႈပ္ရွားမႈမ်ား (Active Range of Motion) သင္ၾကားေလ့က်င့္ေပးရန္၊

-လူနာကိုယ္တိုင္ မလုပ္နိုင္ေသာ အပူေလာင္သြားသည့္ ေနရာတစ္ဝိုက္ရွိ  အဆစ္လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို အေၾကာအဆစ္ကု ပညာရွင္က လႈပ္ရွားေလ့က်င့္ေပးျခင္း (Passive  Range of Motion)

-ေျခလက္အစရွိေသာ ကိုယ္ခႏၶာအစိတ္အပိုင္းမ်ားအား အေနအထားမွန္စြာ ထားရွိေပးရန္ (Prevention of  loss of functional structures) ၊

-ကိုယ္ခႏၶာလႈပ္ရွား သြားလာ အသံုးျပဳမႈမ်ားကို သင့္ေလ်ာ္ေသာအခ်ိန္တြင္ ေစာစီးစြာ စတင္လုပ္ေဆာင္ ေလ့က်င့္ေပးရန္ (Early functional rehabilitation)၊

- နာက်င္မႈႏွင့္ ေရာင္ရမ္းမႈမ်ား သက္သာေစရန္၊

- အနာက်က္ျမန္ဆန္ေစရန္၊

-႐ုပ္ဆင္းအဂၤါ ပ်က္ယြင္းမႈႏွင့္ မသန္စြမ္းမႈဆိုင္ရာ စိုးရိမ္ေၾကာင့္ၾကစိတ္မ်ား (Psychological distress)ကို ရွင္းျပေျဖသိမ့္ေပးရန္၊

အခ်ဳိ႕ေသာလူနာမ်ားတြင္  ခႏၶာကိုယ္တစ္ေနရာမွ ေကာင္းေသာ အေရျပားကိုရယူလ်က္  အပူေလာင္ျခင္းေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားသည့္ ေနရာတြင္ အေရျပား အစားထိုး ဖုံးအုပ္ေပးျခင္း ကဲ့သို႔ေသာ ခြဲစိတ္ကုသမႈ ျပဳလုပ္ရန္ လိုအပ္တတ္သည္။ ထိုသို႔ခြဲစိတ္ျပဳျပင္ထားေသာ ေနရာတြင္  အေၾကာအဆစ္ဆိုင္ရာ ေလ့က်င့္လႈပ္ရွားမႈမ်ား ရပ္တန္႔ထားၿပီး  တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ ေထာက္ကူထိန္းကိရိယာမ်ား အသံုးျပဳလ်က္ ပံုသဏၭာန္ ပ်က္ယြင္းမႈမရွိေစရန္ ႀကိဳတင္ ကာကြယ္ ေပးရသည္။

သုေတသနျပဳ ေလ့လာခ်က္မ်ားအရ သိရွိရသည္မွာ အပူေလာင္ျခင္းေၾကာင့္ အမာရြတ္ျဖစ္လ်က္ ကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္း ပံုသဏၭာန္ ခ်ဳိ႕ယြင္းမႈ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ၾကရေသာ ကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္း သံုးမ်ဳိးတြင္ လက္ေကာက္ဝတ္ႏွင့္ လက္ေခ်ာင္းတို႔ ပါရွိေလသည္။ သို႔ျဖစ္ရာ နိစၥဓူဝ အသံုးခ်ေနၾကရေသာ  လက္၏ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားကို မူလကကဲ့သို႔ မလုပ္ေဆာင္ႏိုင္ေတာ့ဘဲ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းသာ လုပ္နိုင္ျခင္း သို႔မဟုတ္ လံုးဝမလုပ္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း မ်ားႀကံဳေတြ႕ၾကရသျဖင့္  လူ႔ဘဝအရည္အေသြး က်ဆင္းၾကရေတာ့သည္။

ဥပမာ- လက္ကို အပူေလာင္ျခင္းခံၾကရေသာ လူနာအမ်ားစုတြင္ အနာက်က္သြားေသာအခါ ကုတ္ျခစ္ဟန္ လက္ပံုသဏၭာန္မ်ဳိးျဖစ္လ်က္ က်န္ရွိတတ္သည္။ သို႔ျဖစ္ရာ လက္ေကာက္ဝတ္ကို ၃ဝ ဒီဂရီခန္႔ ေကာ့လ်က္ အေနအထား ရွိေစၿပီး အဖ်ားဘက္မွလက္ႏွစ္ဆစ္တို႔ကို  အေျဖာင့္ထားကာ လက္ေခ်ာင္းရင္း၏ အဆစ္မ်ားကို ၇ဝ ဒီဂရီပံုသဏၭာန္ ရွိေနေစရန္ စနစ္တက် တြက္ခ်က္ထားေပးျခင္းျဖင့္ ခ်ဳိ႕ယြင္းမႈမရွိေအာင္ ကာကြယ္ေပးႏိုင္သည္။

လက္ကိုအျပည့္အဝ သို႔မဟုတ္ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ျပန္လည္ အသံုးခ်ႏိုင္ေစရန္  အေၾကာအဆစ္မ်ား သဘာဝအတိုင္း ေပ်ာ့ေပ်ာင္းမႈရွိေနၿပီး ရာသက္ပန္္က်ဳံ႕သြား၊ ႐ုန္းတိုသြားျခင္း မျဖစ္မီ အေၾကာအဆစ္ဆိုင္ရာ ကုသမႈမ်ားျဖင့္ ေစာစီးစြာ လက္ဦး ထားရမည္ျဖစ္သည္။

အမွန္က မီးအပူ၊ ေရေႏြးအပူ၊ ဆီအပူ၊ လွ်ပ္စစ္အပူ၊ ဓာတုအပူ အစရွိသည့္ အပူေလာင္ျခင္း အမ်ဳိးမ်ဳိးတို႔ကို ေကာင္းစြာသတိထားလ်က္ ထိထိေရာက္ေရာက္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္ပါသည္။ အထူးသျဖင့္ အပူေလာင္ျခင္း၏ အႏၲရာယ္မ်ားကို   လံုးဝသိရွိနားလည္ျခင္း မရွိၾကေသးေသာ အျပစ္မဲ့ ကေလးသူငယ္မ်ားႏွင့္ အိုမင္းမစြမ္းေသာ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားအား ဂ႐ုတစိုက္ေစာင့္ၾကည့္ ကာကြယ္ေပးၾကရန္ အလြန္အေရးႀကီးေလသည္။ ကေလးမ်ား၊ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားႏွင့္ မိဘေဆြမ်ဳိးမ်ား အားလံုးတို႔အေနျဖင့္   ရင္နာစရာအျဖစ္ဆိုးႏွင့္ မႀကံဳေတြ႕ရန္ သတိႀကီးႀကီး ထားၾကေစလိုပါသည္။     

တင္ေမာင္ေအး(ကန္႕ဘလူ)

Read 80 times
Rate this item
(0 votes)
Last modified on Monday, 18 February 2019 11:53