SJ WorldNews - шаблон joomla Авто

ကြမ္းယာႏွင့္ ခံတြင္းကင္ဆာ

Wednesday, 27 February 2019 10:31 Written by  font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

ကြမ္းစားတဲ့ ႏုိင္ငံေတြျပဳစုသမွ်မွာ အိႏၵိယ၊ နီေပါ၊ သီရိလကၤာ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ ပါကစၥတန္၊ ျမန္မာ၊ ဘူတန္ႏုိင္ငံေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ သည္ႏုိင္ငံေတြက လြဲရင္ မေလးရွား၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ကေမၻာဒီးယား၊ လာအိုနဲ႔ထုိင္း အနည္းငယ္ စားၾကပါတယ္။

ခံတြင္းကင္ဆာဟာ ကမၻာကုိၿခိမ္းေျခာက္ေနတဲ့ ကင္ဆာေရာဂါထဲမွာ အဆင့္ ၁၁ ရွိၿပီး ကင္ဆာေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈေတြမွာ အဆင့္၆ ေနရာ ရပ္တည္ေနပါတယ္။ႏွစ္စဥ္ခံတြင္း ကင္ဆာ လူနာသစ္ ၄ဝ၅ဝဝ တိုးပြားေနကာ သံုးပံုႏွစ္ပံုမွာ ျမန္မာအပါအဝင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ခံတြင္းကင္ဆာဟာ အမ်ဳိးသားေတြမွာ အဆင့္ ၆၊အမ်ဳိးသမီးေတြမွာ အဆင့္ ၁ဝ ရပ္တည္ေနတယ္။ ခံတြင္းကင္ဆာ သတ္မွတ္ခံရၿပီး ငါးႏွစ္အသက္ရွင္မႈဟာ ၂ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရွိေသာေၾကာင့္ အေသအေပ်ာက္ မ်ားလွတဲ့ ကင္ဆာေရာဂါပဲျဖစ္ပါတယ္။

ခံတြင္းကင္ဆာျဖစ္ပြားရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြက ေဆးငံုျခင္း၊ ကြမ္းစားျခင္း၊ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းတုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ယင္းအခ်က္ေတြေၾကာင့္ ကင္ဆာျဖစ္ပြားမႈ ၈ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၉ဝ ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖစ္ေနတယ္။ အရက္အလြန္အကြၽံ ေသာက္သံုးျခင္းက ေဝဒနာရွင္အားလံုးရဲ႕ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၈ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ ရွိေနတယ္။ ေနေရာင္ထိေတြ႕မႈမ်ားျခင္းမွာ ေနေရာင္ျခည္ဟာ ႏႈတ္ခမ္းအျပင္သား ကင္ဆာျဖစ္ေစတဲ့ အဓိကအေၾကာင္းရင္း ျဖစ္တယ္။   ပူစပ္ေသာ အစာမ်ားမ်ားစားသံုးျခင္း၊ င႐ုတ္ေကာင္း၊ င႐ုတ္သီး လြန္ၾကဴးစြာ စားသံုးသူေတြမွာ ခံတြင္းကင္ဆာရွိတယ္။အသီးအႏွံ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ အမွ်င္မ်ားတဲ့အစာ ေန႔စဥ္စားသံုးမႈ နည္းပါးျခင္း၊ ဗီတာမင္ေအ၊ စီ၊ အီးနဲ႔သံဓာတ္ၾကြယ္ဝတဲ့ အစားစားသံုးမႈ နည္းပါးရင္ ခံတြင္းကင္ဆာ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ အခ်ဳိ႕ဗုိင္းရပ္ HPV-Human Papilloma Virus ဟာ ခံတြင္းကင္ဆာနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္။ မ်ဳိး႐ိုးဗီဇေၾကာင့္ အဘိုးအဘြား၊ မိဘ၊ ညီအစ္ကုိေမာင္ႏွမေတြမွာ ျဖစ္ရင္ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ပိုမ်ားႏိုင္ပါတယ္။ ထိိခိုက္ရွနာ အမ်ဳိးမ်ဳိး ဥပမာ- သြားက်ဳိးပဲ့ေနျခင္း၊ ခြၽန္ေနျခင္း၊ ရွေနျခင္းမ်ား၊ တပ္ဆင္ဖို႔မသင့္ေတာ့တဲ့ က်ဳိးပဲ့ေနတဲ့ အံကပ္၊ အံကပ္ခ်ိတ္မ်ား၊ သြားဖာထားတဲ့ေနရာက က်ဳိးပဲ့ရွေနတာမ်ဳိး၊ က်ဳိးပဲ့ပ်က္စီးကာရွေနတဲ့ အေသစိုက္ သြားတုေတြမွာ (Crown & Bridge) ဂ႐ုမစိုက္ မျပင္ခဲ့ရင္ ခံတြင္းကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။

ကြမ္းယာမွာ ပါဝင္တဲ့အမယ္ထဲမွ ကင္ဆာျဖစ္ေစတဲ့ ဓာတ္ပစၥည္း (carcenogen)မ်ား ရွိပါတယ္။ ေဆးရြက္ႀကီးမွာ ကင္ဆာဓာတ္ကြမ္းသီးထဲမွာ Arecoline, Areuidine,Guvacine  တို႔ပါဝင္ေနလို႔ ခံတြင္းကင္ဆာ ျဖစ္ပြားေစႏုိင္သလို ပိုၿပီးျပန္႔ပြားေစပါတယ္။ ''ရွားေဆး''ကလည္း ခံတြင္းကုိ ပူေလာင္ေစ႐ံုမက ကင္ဆာျဖစ္ပြားမႈကုိ ဆုိးဝါးပ်ံ႕ႏွံ႔ေစပါတယ္။ ထံုးမွာ ခံတြင္းကို က်ိန္းစပ္ေစျခင္း၊ထုံးေပါက္ျခင္း၊ ေလာင္ေစျခင္းတို႔အျပင္ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းေနတဲ့ ခံတြင္းသားကုိ တင္းမာလာေစတယ္။ ကြမ္းယာနဲ႔အရက္ကုိ တြဲဖက္သံုးစြဲေလ့ ရွိသူေတြမွာအရက္က   ကင္ဆာျဖစ္ပြားေစတဲ့ ဓာတုပစၥည္းေတြ ခံတြင္းအတြင္းက စုပ္ယူႏုိင္မႈ ပိုမုိအားေကာင္းေစပါတယ္။

ကြမ္းစားေဆးအမ်ဳိးမ်ဳိးအရ အစစ္အမ်ဳိးမ်ဳိး၊ ဓာတုဆုိးေဆးနဲ႔ ေမႊးရနံ႔ထည့္ကာ သံုးစြဲလာၾကတယ္။ကြမ္းယာ လြန္လြန္ကဲကဲ စားသံုးလုိ႔ ခံတြင္းကင္ဆာျဖစ္ႏႈန္း သိသာစြာ ျမင့္လာပါတယ္။

ခံတြင္းကင္ဆာရဲ႕ ႀကိဳတင္လကၡဏာေတြက ရက္သတၱပတ္ႏွင့္ တစ္ပတ္ေက်ာ္ၾကာတဲ့အထိ ေပ်ာက္ကင္းျခင္းမရွိဘဲ ခံတြင္း အတြင္းသားအနာမ်ား ရွိျခင္း၊ လွ်ာ၊ လွ်ာေခါင္း၊ ပါးေစာင္၊ အာေခါင္၊ သြားဖံုး  စတဲ့ေနရာေတြ မွာ ကင္ဆာအႀကိဳအနာအျဖစ္ သံသယျဖစ္ဖြယ္ မလုိင္ဖတ္လုိ အျဖဴေရာင္ သုိ႔မဟုတ္ အနီေရာင္အလႊာေတြ ကပ္ၿငိေနျခင္း၊ ျခင္ေထာင္''ဇာ''လုိအကြက္မ်ား ခံတြင္းအတြင္းေပၚလာျခင္း၊ မူလက ေပ်ာ့ေပ်ာင္းေနတဲ့ ခံတြင္း အတြင္းသားေတြ တင္းမာလာျခင္း၊ အေရာင္ေျပာင္းလာျခင္း၊ ျဖဴလာျခင္း၊ ပါးစပ္ကို မူလေလာက္ မဟႏုိင္ေတာ့ျခင္း၊   ပါးေစာင္အတြင္းသားေတြမွာ အလံုးအက်ိတ္ စမ္းမိျခင္း၊ ခံတြင္းထဲမွာ အနာတစ္ခုခု ရွိေနၿပီး ေမး႐ိုးေအာက္ တစ္ေလွ်ာက္နဲ႔ လည္ပင္းအေရွ႕ပိုင္း တစ္ေလွ်ာက္မွညႇပ္႐ိုးအထိ လက္နဲ႔စမ္းၾကည့္ရာမွာ အလံုးအက်ိတ္ စမ္းမိျခင္း၊ အျခားအေၾကာင္းမရွိဘဲ အစာ၊ ေရမ်ဳိခ်ရာမွာ နာက်င္ျခင္း၊ ခက္ခဲျခင္း၊ အနာမက်က္ျခင္းတို႔ ပါဝင္ပါတယ္။

မိသားစုဆရာဝန္မွ တစ္ဆင့္ ကင္ဆာအထူးကု သမားေတာ္ေတြနဲ႔ျပသသင့္ပါတယ္။ ကုသမႈနည္းလမ္းေတြ၊ လူနာရဲ႕ကင္ဆာ အရြယ္အစား၊ ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈပမာဏ၊ အသက္ေဆြးေႏြး တြက္ခ်က္ကာ တစ္မ်ဳိးထက္ပိုတဲ့ ကုသမႈကုိ အသံုးျပဳပါတယ္။ ခြဲစိတ္ကုသျခင္း၊ ကင္ဆာေဆးသြင္းကုသျခင္း၊ ဓာတ္ေရာင္ျခည္ေပးကုသျခင္း တစ္နည္းထက္ ပိုမုိေပါင္းစပ္ ကုသျခင္း (Multi Modality Therapy) တို႔ျဖစ္ပါတယ္။ေဘးထြက္ဆုိးက်ဳိး ရွိပါတယ္။

 ကင္ဆာကုသရာမွာ ကုန္က်စရိတ္မ်ားျခင္း၊ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ ကုသမႈ ခံယူရျခင္း၊ ေအာင္ျမင္စြာကုသေပးၿပီး ေရာဂါေပ်ာက္ကင္းတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိးမွာ ေမး႐ိုးနဲ႔ခံတြင္း အဂၤါအခ်ဳိ႕ ခြဲစိတ္ျဖတ္ေတာက္ရသလို ကင္ဆာေဆးသြင္းျခင္း၊ ဓာတ္ေရာင္ျခည္ေပး ကုသျခင္းတို႔အထိ ပါဝင္ရလုိ႔ ေဆးရဲ႕ေဘးထြက္ဆိုးက်ဳိး မ်ားလွပါတယ္။ အခ်ိန္ေပး ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ရလုိ႔ မိသားစုဝန္ထုပ္ဝန္ပိုး ျဖစ္ရတယ္။ ကုိယ္ေန႔စဥ္ လုပ္ကုိင္ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ဝင္ေငြရလမ္းေတြ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ျခင္း မရွိေတာ့လို႔ မိသားစုဝင္ေငြနည္းလာကာ စီးပြားေရးကုိလည္း ထိခိုက္ေစပါတယ္။

ကြမ္းသမားေတြဟာ အခ်ိန္ၾကာၾကာပါးေစာင္မွာ ကြမ္းငံုျခင္း၊ ေဆးငံုျခင္း ဓေလ့ေတြက ကင္ဆာဆဲလ္ေတြ တိုးပြားေနေစသလုိျဖစ္ေနတယ္။ ေဆးရြက္မွာပါတဲ့ နီကုိတင္းေၾကာင့္ ကြမ္းယာကုိစြဲလမ္းကာ  ျဖတ္မရျဖစ္ေနရပါတယ္။

သြားနဲ႔သြားဖံုး ကြမ္းခ်ဳိးစြဲထင္ကာ အရြယ္ရင့္ေစတယ္။ ဥပဓိ႐ုပ္ က်ဆင္းေစႏုိင္တယ္။ ကြမ္းမွာပါတဲ့ ေဆးရြက္ႀကီးေၾကာင့္ ကြမ္းကိုျဖတ္ရခက္ခဲလာတယ္။ ကြမ္းစားလို႔ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ေစတယ္။သည္အတြက္ ကုန္က်မႈ မ်ားလာတယ္။ ေနာင္တမရေအာင္ ကြမ္းယာကုိ ေရွာင္သင့္ၿပီျဖစ္ပါတယ္။         

ေဒါက္တာလြင္သန္႕

Read 217 times
Rate this item
(0 votes)
Last modified on Wednesday, 27 February 2019 10:32