SJ WorldNews - шаблон joomla Авто

ဘူးေလးရာဖ႐ုံဆင့္ သို႔မဟုတ္ ဆီးခ်ဳိႏွင့္ တီဘီေရာဂါ

Thursday, 21 March 2019 12:16 Written by  font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

ယေန႔ကမၻာႀကီးကုိ ၿခိမ္းေျခာက္လ်က္ရိွေသာ ေရာဂါမ်ားကို ေလ့လာၾကည့္ပါက  အဓိကအားျဖင့္ ကူးစက္တတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားႏွင့္ မကူးစက္တတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားဟူ၍  အုပ္စုႏွစ္စုရိွသည္ကို ေတြ႕ရိွရသည္။  ကူးစက္တတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားတြင္ တီဘီေရာဂါသည္  ေၾကာက္စရာ အေကာင္းဆံုးထဲတြင္  ပါဝင္သည္။  ထို႔အတူ  မကူးစက္တတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားတြင္    ဆီးခ်ဳိေရာဂါသည္လည္း ေၾကာက္စရာ အေကာင္းဆံုး ေရာဂါထဲတြင္ ပါဝင္သည္။ ထိုမွ် ေၾကာက္စရာေကာင္းေသာ ေရာဂါႏွစ္ခုကို တစ္ၿပိဳင္တည္း ခံစားရေသာ လူနာတစ္ဦးအဖို႔ ဘူးေလးရာဖ႐ုံဆင့္ဆိုသကဲ့သို႔ ၎ေရာဂါမ်ား၏ ဒဏ္ကို  အလူးအလဲခံရမည္ဆိုသည့္ အခ်က္မွာ ေတြးၾကည့္၍ပင္ သိႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

တီဘီေရာဂါ

ပထမဦးစြာတီဘီေရာဂါ အေၾကာင္းကို  ရွင္းျပလိုသည္။ တီဘီေရာဂါဆိုသည္မွာ   မိုက္ကိုဗက္တီးရီးယမ္း က်ဴဘာကူလိုဆစ္ဟု ေခၚေသာ ဗက္တီးရီးယား ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ၿပီးအဓိကအားျဖင့္    အဆုတ္တြင္ ျဖစ္ပြားေလ့ရိွသည္။  အဆုတ္တီဘီေရာဂါ ရိွေသာ    လူနာမွ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊   ႏွာေခ်ျခင္းျဖင့္   ေလမွတစ္ဆင့္ အျခားသူမ်ားကို ကူးစက္ႏိုင္ပါသည္။တီဘီေရာဂါသည္ ကမၻာေပၚတြင္   အဓိကက်န္းမာေရး ျပႆနာ တစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး  လူသန္းေပါင္း မ်ားစြာကို  ႏွစ္စဥ္ကူးစက္လ်က္ရိွသည္။ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႕၏ ကိန္းဂဏန္းမ်ားအရ တစ္ကမၻာလုံးတြင္ တီဘီေရာဂါျဖစ္ပြားသူ ၁ဝ ဒသမ ၄ သန္းခန္႔ရိွၿပီး ေသဆံုးသူမွာ ၁ ဒသမ ၈ သန္းခန္႔ရိွေၾကာင္း ေတြ႕ရိွရသည္။ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ တီဘီလူနာသစ္ ဦးေရမွာ လူဦးေရတစ္သိန္းလွ်င္ ၃၆၅ ဦး ရိွၿပီး တီဘီေၾကာင့္ ေသဆံုးသူဦးေရမွာ  လူဦးေရတစ္သိန္းလွ်င္ ၄၉ ဦးရိွေၾကာင္း ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕မွ ခန္႔မွန္းထားသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္  ကမၻာ့တီဘီေရာဂါအျဖစ္ အမ်ားဆံုးႏိုင္ငံ ၃ဝ ႏွင့္ ေဆးယဥ္ပါးတီဘီေရာဂါ အျဖစ္မ်ားဆံုး ႏိုင္ငံ ၃ဝ အတြင္း ပါဝင္လ်က္ရိွသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ တီဘီေရာဂါသည္   အဓိကဦးစားေပး ေျဖရွင္းရမည့္ ျပႆနာတစ္ခုျဖစ္သည္။

 တီဘီေရာဂါသည္ အသက္အရြယ္၊ က်ား၊ မ ေနရာေဒသ မေရြး လူတိုင္းျဖစ္ပြားႏိုင္ေသာ ေရာဂါတစ္မ်ဳိးျဖစ္သည္။ ဆီးခ်ဳိေရာဂါရိွသူမ်ား၊ ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါရိွသူမ်ား၊ အာဟာရခ်ဳိ႕တဲ့သူမ်ား၊ ငါးႏွစ္ေအာက္ ကေလးသူငယ္မ်ားႏွင့္ အသက္ ၆ဝ ႏွင့္အထက္ အသက္ႀကီးပိုင္းမ်ားတြင္     ပို၍အျဖစ္မ်ားသည္ကို ေတြ႕ရိွရသည္။

တီဘီေရာဂါ၏ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားမွာ- ႏွစ္ပတ္ထက္ပို၍ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးသည့္အခါ ေသြးပါျခင္း၊ ညေနဘက္တြင္ တေငြ႕ေငြ႕ဖ်ားျခင္း၊  ညဘက္တြင္ ေခြၽးအလြန္အမင္းထြက္ျခင္း၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ က်ဆင္းျခင္းႏွင့္ ခံတြင္းပ်က္ျခင္းတို႔ ျဖစ္သည္။

အထက္ပါေရာဂါလကၡဏာမ်ား ခံစားရပါက နီးစပ္ရာ ေဆး႐ုံ၊ေဆးခန္းသို႔ အျမန္ဆံုးျပသသင့္သည္။ အဆုတ္တီဘီေရာဂါကို အဓိကအားျဖင့္  သလိပ္စစ္ေဆးျခင္းႏွင့္ ဓာတ္မွန္႐ိုက္ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ ေရာဂါရိွ၊ မရိွသိရွိႏိုင္သည္။ အကယ္၍ တီဘီေရာဂါေတြ႕ရိွခဲ့လွ်င္လည္း စိတ္ဓာတ္ အလြန္အမင္းက်ရန္ မလိုေပ။ တီဘီေရာဂါကို ကုသမႈခံယူရာတြင္ မွန္ေလးမွန္ကို လိုက္နာက်င့္သုံးပါက ေရာဂါလံုးဝ ေပ်ာက္ကင္းႏိုင္သည္။ ၎မွန္ ေလးမွန္မွာ ေဆးအမ်ဳိးအစားမွန္၊ ေဆးေသာက္ခ်ိန္မွန္၊ ေဆးလံုးေရမွန္ႏွင့္ ေဆးေသာက္ကာလမွန္ တို႔ျဖစ္သည္။

သလိပ္ပိုးေတြ႕ရွိေသာ   တီဘီလူနာတစ္ဦးသည္ ေဆးကုသမႈ မခံယူဘဲေနပါက  တစ္ႏွစ္အတြင္း အျခားသူ ၁ဝ ဦးမွ ၁၅ ဦးအထိကူးစက္ႏိုင္ၿပီး စနစ္တက် ေဆးကုသမႈ ခံယူလိုက္ပါက ႏွစ္ပတ္မွ ေလးပတ္အတြင္း အျခားသူမ်ားသို႔ ကူးစက္ႏိုင္စြမ္းမ်ားစြာ ေလ်ာ့နည္းသြားမည္ျဖစ္သည္။ထို႔ျပင္ တီဘီေဆးကို မွန္မွန္မေသာက္ပါက ေဆးယဥ္ပါးတီဘီ ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ေဆးယဥ္ပါး တီဘီျဖစ္ပါက ေဆးကုသခ်ိန္ ပိုမိုၾကာျမင့္ႏိုင္ၿပီး  အသက္ဆံုးသည္ အထိျဖစ္ႏိုင္သည္။

ဤမွ်ေၾကာက္စရာေကာင္းေသာ ေရာဂါဆိုးႀကီးကို   ကာကြယ္တြန္းလွန္ႏိုင္ရန္ အတြက္     ႏွာေခ်၊ ေခ်ာင္းဆိုးတိုင္း  ပါးစပ္ႏွင့္ႏွာေခါင္းကို  လက္ကိုင္ပဝါျဖင့္ အုပ္၍ဆိုးပါ။ သလိပ္တံေတြးကို ေနရာတကာ မေထြးဘဲ  အဖံုးရိွေသာ ခြက္အတြင္းသို႔  စနစ္တက်ေထြးပါ။

ခြက္ထဲရိွ သလိပ္တံေတြးမ်ားကို ေျမျမႇဳပ္ျခင္း သို႔မဟုတ္ မီး႐ႈိ႕၍ဖ်က္ဆီးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ပါ။ အာဟာရမွ်တေအာင္ စားေသာက္ပါ။ ေလဝင္ေလထြက္ေကာင္းေသာ အခန္းတြင္ ေနထိုင္ပါ။ေဆးကိုဆရာဝန္ ၫႊန္ၾကားသည့္အတိုင္း အတိအက်လိုက္နာ ေသာက္သုံးပါ။ မိမိပတ္ဝန္းက်င္တြင္ တီဘီသံသယ လူနာတစ္ဦးေတြ႔ရိွပါက      စနစ္တက် ေဆးကုသမႈခံယူႏိုင္ရန္ ကူညီလမ္းၫႊန္ေပးပါ။

ဆီးခ်ဳိေရာဂါ

ဆီးခ်ဳိေရာဂါဆိုသည္မွာ မုန္႔ခ်ဳိအိတ္ဟုေခၚေသာ ပန္ကရိယမွ   အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္း အထြက္နည္းျခင္း သို႔မဟုတ္ ကိုယ္ခႏၶာမွအင္ဆူလင္ ေဟာ္မုန္းခုခံအားမ်ားျခင္းေၾကာင့္ ေသြးတြင္းသၾကားဓာတ္ ျမင့္တက္ျခင္းကိုေခၚသည္။ ကမၻာ့ဆီးခ်ဳိအဖြဲ႕၏ ခန္႔မွန္းခ်က္အရ ၂ဝ၁၇ ခုႏွစ္တြင္ဆီးခ်ဳိေဝဒနာရွင္ေပါင္း ၄၅၁ သန္းအထိ ရိွေနသည္ကို ေတြ႕ရိွရသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စစ္တမ္းမ်ားအရ  ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ဆီးခ်ဳိေရာဂါရွိသူမ်ားမွာ စုစုေပါင္းလူဦးေရ၏ ၁ဝ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွၿပီး ကနဦးဆီးခ်ဳိေဝဒနာရွင္မ်ားမွာ  ၁၉ ဒသမ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္းရိွသည္။ ¤င္းစာရင္းမ်ားအရ  ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ လူ ၁ဝ ဦးတြင္ တစ္ဦးမွာ ဆီးခ်ဳိေဝဒနာ ခံစားေနရၿပီး လူ ငါးဦးတြင္ တစ္ဦးမွာ ကနဦးဆီးခ်ဳိေရာဂါ ရိွေနသည္ကို ေတြ႕ရိွရသည္။

ဆီးခ်ဳိေရာဂါ အမ်ဳိးအစားမ်ားကို အနည္းငယ္ရွင္းျပလိုသည္။ ၎တို႔မွာ-အမ်ဳိးအစား ၁ ဆီးခ်ဳိေရာဂါ၊ အမ်ဳိးအစား ၂ ဆီးခ်ဳိေရာဂါ၊ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္မ်ားတြင္ ေတြ႕ရေသာ ဆီးခ်ဳိေရာဂါႏွင့္ အျခားဆီးခ်ဳိ အမ်ဳိးအစားမ်ားျဖစ္သည္။

ဆီးခ်ဳိေရာဂါ လကၡဏာမ်ားကိုလည္း သိရိွထားရန္ လိုအပ္သည္။၎တို႔မွာ- မၾကာခဏ ဆီးသြားျခင္း၊ ေရငတ္ျခင္း၊ ကိုုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္း၊ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း၊ အနာက်က္ေႏွးျခင္းႏွင့္ ကိုယ္ခႏၶာ ယားယံျခင္းတို႔ျဖစ္သည္။

ဆီးခ်ဳိေရာဂါကို  စနစ္တက် ကုသမႈမခံယူပါက ေနာက္ဆက္တြဲ ဆင့္ပြားေရာဂါမ်ားကို  ခံစားရႏုိင္သည္။

၎တို႔မွာ-ေလျဖန္းျခင္း၊ ေလျဖတ္ျခင္း၊ မ်က္စိအျမင္လႊာ ပ်က္စီးျခင္း၊ အတြင္းတိမ္ျဖစ္ျခင္း၊ ႏွလုံးေသြးေၾကာက်ဥ္းျခင္း၊ ပိတ္ျခင္း၊ ေက်ာက္ကပ္အားနည္းျခင္း၊ ပ်က္စီးျခင္း၊ ေျခဖ်ားလက္ဖ်ား ေသြးေၾကာက်ဥ္းျခင္း၊ လက္ဖ်ားေျခဖ်ား ထုံက်ဥ္ျခင္း၊ ကိုက္ခဲျခင္း၊ ေျခေထာက္အနာျဖစ္၍ ေျခေထာက္ျဖတ္ရသည္အထိ ျဖစ္ပြားျခင္းတို႔ျဖစ္သည္။

ဆီးခ်ဳိေရာဂါကိုကုသရာတြင္ ပထမဦးစြာ ေနထိုင္စားေသာက္မႈဆိုင္ရာ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္  ကုသရန္ လိုအပ္ပါသည္။ ၎နည္းလမ္းမ်ားမွာ- ကစီဓာတ္ ပါဝင္မႈမ်ားေသာ အစားအစာမ်ားကို ေလွ်ာ့စားပါ၊ အခ်ဳိလြန္ကဲေသာ အစားအစာမ်ားကိုေရွာင္ပါ။ အဆီအအိမ့္မ်ားကို ေရွာင္ပါ၊ အသားငါးကို သင့္တင့္မွ်တေအာင္ စားပါ။ အမွ်င္ဓာတ္ပါဝင္ေသာ အစားအစာမ်ားကို မ်ားမ်ားစားပါ။ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ပါ။   အဝမလြန္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းပါ။

စိတ္ဖိစီးမႈကိုေလွ်ာ့ခ်ပါ။အငန္ေလွ်ာ့စားပါ။အရက္အလြန္အကြၽံ ေသာက္ျခင္းကို ေရွာင္ပါ။ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းကိုေရွာင္ပါ။ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈကို မွန္မွန္လုပ္ပါ။ ေနထိုင္ စားေသာက္မႈဆိုင္ရာ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္  ကုသေသာ္လည္း ရိွသင့္သည့္ ေသြးတြင္းသၾကား

ဓာတ္ပမာဏကို မရရိွပါက ေသာက္ေဆးမ်ားျဖင့္ ကုသရန္လိုအပ္ပါသည္။ ေသာက္ေဆးမ်ားျဖင့္ ဆီးခ်ဳိေရာဂါကို မထိန္းႏိုင္ပါက အင္ဆူလင္ထိုးေဆးျဖင့္ ကုသရန္ လိုအပ္သည္။ သို႔ေသာ္ဆီးခ်ဳိေဝဒနာရွင္မ်ားတြင္ တီဘီေရာဂါရိွပါက  အင္ဆူလင္ထိုးေဆးကို ဦးစားေပးအေနျဖင့္ အသုံးျပဳရန္ လိုအပ္သည္။ အင္ဆူလင္ထိုးရန္ အဆင္မေျပမွသာ ေသာက္ေဆးကို စဥ္းစားသင့္သည္။

တီဘီေရာဂါႏွင့္ ဆီးခ်ဳိေရာဂါတို႔၏ ဆက္ႏႊယ္မႈ

ကမၻာတစ္ဝန္းရိွ တီဘီေရာဂါရိွသူမ်ား၏ ၁ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔မွာ ဆီးခ်ဳိေရာဂါရိွေနေၾကာင္း ေတြ႕ရိွရသည္။ ထို႔အတူ ဆီးခ်ဳိေရာဂါရိွသူမ်ားသည္ ဆီးခ်ဳိေရာဂါ မရိွသူမ်ားထက္ တီဘီေရာဂါျဖစ္ပြားႏိုင္ေျခ ႏွစ္ဆမွသံုးဆခန္႔ပိုမ်ားသည္ကို ေတြ႔ရိွရသည္။ ထို႔ျပင္ ဆီးခ်ဳိလူနာမ်ားတြင္ တီဘီေရာဂါ လကၡဏာမ်ားသည္ ပုံမွန္ေတြ႕ေနက်ျဖစ္ေသာ ပုံစံျဖင့္မလာတတ္ေသာေၾကာင့္  တီဘီေရာဂါ ရွာေဖြေတြ႕ရိွမႈ ေနာက္က်ျခင္းမ်ားျဖစ္ႏိုင္သည္။ ေစာစီးစြာ ေရာဂါရွာေဖြ ကုသျခင္းျဖင့္  ေရာဂါႏွစ္မ်ဳိးလံုးကို ပိုမိုထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။ သို႔ျဖစ္ပါ၍  တီဘီေရာဂါရွိေသာ လူနာမ်ားကို ဆီးခ်ဳိရိွ၊ မရိွစစ္ေဆးရန္  လိုအပ္သကဲ့သို႔  ဆီးခ်ဳိေဝဒနာရွင္မ်ားကိုလည္း တီဘီေရာဂါရိွ၊မရိွ စစ္ေဆးရန္ လိုအပ္သည္။

ဆီးခ်ဳိေရာဂါသည္ တီဘီေရာဂါ၏  ေနာက္ဆက္တြဲ ေရာဂါမ်ားကို ပိုမိုဆိုးရြားေစၿပီး  တီဘီေရာဂါသည္လည္း ဆီးခ်ဳိေရာဂါကို ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ ပိုမိုခက္ခဲေစသည္။ သို႔ျဖစ္၍  ကြၽမ္းက်င္ေသာ ဆရာဝန္မ်ားႏွင့္ စနစ္တက် ကုသရန္ လိုအပ္ေပသည္။ ထိုသို႔ စနစ္တက် ကုသမႈမခံယူပါက မုန္႔လုံးစကၠဴကပ္သကဲ့သို႔ လုံးလည္ခ်ာလည္လိုက္ၿပီး အသက္ဆံုး႐ႈံးသည္ အထိ ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရသည္။        

ေဒါက္တာ သိန္းစုိးထြန္း

Read 128 times
Rate this item
(0 votes)
Last modified on Thursday, 21 March 2019 12:18