SJ WorldNews - шаблон joomla Авто

ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး ေရာဂါ မကူးစက္ေစရန္ ကာကြယ္နည္းမ်ား

Saturday, 30 June 2018 11:31 Written by  font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

ၾကက္ေမြးျမဴေရးၿခံမ်ား၌ ဥစားၾကက္မ်ား ဥႏႈန္းက်လာျခင္း၊ အစာစားႏႈန္းက်လာျခင္း၊ ဝမ္းအေပ်ာ့သြားၿပီး ေရေသာက္ႏႈန္းပိုလာျခင္း၊ မ်က္ရည္ႏွင့္ႏွာရည္မ်ားက်လာတတ္ျခင္း၊ ဦးေခါင္း၊ မ်က္ႏွာ၊ အေမာက္၊ ပါးပ်ဥ္း မ်ား ေဖာေရာင္လာျခင္း စေသာလကၡဏာမ်ား ေတြ႕ရွိပါက နီးစပ္ရာေဒသ အာဏာပိုင္ အဖြဲ႕အစည္း သို႔မဟုတ္ တိရစၧာန္ေဆးကု ဆရာဝန္ထံ ခ်က္ခ်င္းအေၾကာင္းၾကားရန္၊ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါႏွင့္ ပတ္ သက္၍ လုိက္နာသင့္သည့္ အခ်က္မ်ားအား ျမဝတီ စာဖတ္ပရိသတ္မ်ား သိရွိေစရန္ ေဒါက္တာ ခင္ေမာင္လြင္ (FAME) ႏွင့္ျမဝတီအဖြဲ႕ေတြ႕ဆံု ေမးျမန္းမႈမ်ားကို ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္-

ေမး။။ ဆရာရွင့္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး ေရာဂါဟာ ၾကက္ေတြ၊ ငွက္ေတြကေန ကြၽန္မတို႔ လူေတြဆီိကို မကူး စက္ေအာင္ဘယ္နည္းဘယ္ပုံ ေနထိုင္ျပဳမူလုပ္ကိုင္ရမယ္ ဆိုတာ သိပါရေစ။

ေျဖ။။ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး H5N1ဗိုင္းရပ္ေတြလူကို မကူးစက္ဖို႔ ဂ႐ုစိုက္ရာမွာ ၾကက္တစ္မ်ဳိးတည္းသာမကဘဲ ဘဲတို႔၊ ငန္းတို႔၊ ၾကက္ဆင္တို႔၊ ငုံး၊ ရစ္၊ ခုိနဲ႔ သဘာဝေက်းငွက္အားလုံး ပါဝင္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ အဓိက အုပ္စု ေလးခုခြဲၿပီးေျပာခ်င္ပါတယ္။ (၁) ၾကက္ေမြးျမဴေရးလုပ္ငန္းမွာ ပါဝင္လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနရသူေတြ၊ (၂) ေမြးျမဴေရးလုပ္သားေတြရဲ႕ မိသားစုဝင္ေတြ၊ အတူေနသူေတြ၊ (၃) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္ေရာင္း ဝယ္ ေဖာက္ကားသူေတြနဲ႔ ေစ်းမွာ ၾကက္သား၊ ဘဲသားေရာင္းဝယ္သူေတြ၊ (၄) အိမ္ရွင္မမ်ားနဲ႔ အိမ္ရွိစားသုံးသူမ်ားဆုိၿပီး ခဲြေျပာရင္ ပိုၿပီးရွင္းလင္းမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။။ ၾကက္၊ ဘဲ ေမြးျမဴတဲ့သူေတြအေနနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ဳိးကာကြယ္ရမယ္ဆိုတာ အရင္ဆုံးေျပာျပေပးပါ။

ေျဖ။။ (၁) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငုံး၊ ငန္း၊ ငွက္စသည္ျဖင့္ ေမြးျမဴၾကတဲ့ ေမြးျမဴေရးလုပ္ငန္းရွင္၊ လုပ္သားအားလုံးဟာ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ဗဟုသုတေတြကို လက္လွမ္းမီသေရြ႕ ေလ့လာၾကဖို႔ အေရးအႀကီး ဆုံးျဖစ္ပါတယ္။ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားဝန္ႀကီးဌာနက ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြကို သတင္းစာ၊ ဂ်ာနယ္၊ မဂၢဇင္းေတြထဲမွာ ေဖာ္ျပတာေတြကိုလည္း အတတ္ႏိုင္ဆုံး ေလ့လာၾကေစခ်င္ပါတယ္။ ဒါမွသာ ဘယ္လို ေနထိုင္ျပဳမူရမယ္ဆိုတာ ပုိၿပီးသေဘာေပါက္ နားလည္ႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ (၂) ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါလို႔  သံသယျဖစ္ဖြယ္ၾကက္မ်ား ေသဆုံးမႈကို သိသိခ်င္း နီးစပ္ရာေဒသ အာဏာပိုင္အဖြဲ႕အစည္း ဒါမွမဟုတ္ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ကုသေရး ဦးစီးဌာန ဝန္ထမ္းမ်ားဆီကို ခ်က္ခ်င္းအေၾကာင္းၾကားဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါမွသာ ေရာဂါမျပန္႔ပြားေအာင္ အခ်ိန္မီထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။။ ၾကက္ၿခံတစ္ၿခံမွာ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးျဖစ္တယ္/မျဖစ္ဘူးဆိုတာ ဘယ္လိုအခ်က္ေတြၾကည့္ၿပီး ေျပာႏိုင္ပါသလဲဆရာ။

ေျဖ။။ ၾကက္ၿခံတစ္ၿခံမွာ ၾကက္ေတြအစုလိုက္၊ အၿပံဳလိုက္ေသမွ သိတယ္ဆိုရင္ေတာ့ အေတာ္ေလးေနာက္ က်သြားၿပီလို႔ ဆိုပါတယ္။ ပထမဆုံးၾကက္တစ္ေကာင္ ႏွစ္ေကာင္စေသၿပီဆိုတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္းအေရးတယူ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ အင္မတန္မွ အေရးႀကီးပါတယ္။ ၾကက္ေတြ မေသေသးတဲ့ ၿခံေတြမွာလည္း ေန႔စဥ္ တစ္ေန႔ သုံးႀကိမ္ေလာက္ ေစာင့္ၾကည့္ရင္ အေကာင္းဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါမွ early detection of case ကို ရမွာျဖစ္ပါ တယ္။ ၾကက္ေတြစၿပီးမေသခင္မွာ ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့ -

- ဥၾကက္မ်ားမွာ ဥႏႈန္းက်လာပါတယ္။

- အစာစားႏႈန္း ေလ်ာ့က်လာပါတယ္။

- ဝမ္းအေပ်ာ့သြားၿပီး ေရေသာက္ႏႈန္းပိုလာပါတယ္။

- မ်က္ရည္နဲ႔ႏွာရည္မ်ား က်လာတတ္ပါတယ္။

- အသက္႐ွဴခက္ခဲတဲ့ လကၡဏာေတြ ေတြ႕လာရပါတယ္။

- ဦးေခါင္း၊ မ်က္ႏွာ၊ အေမာက္၊ ပါးပ်ဥ္းေတြ ေဖာေရာင္လာပါတယ္။

- ေျခေထာက္နဲ႔ ေျခဆစ္မ်ားမွာ ေသြးယိုစီးမႈေတြျဖစ္ၿပီး အနီစက္အေျပာက္မ်ား ေပၚလာတတ္ပါတယ္။

 ဒီလိုလကၡဏာေတြ ေတြ႕ရၿပီဆိုရင္ေတာ့ H5N1ကိုသံသယဝင္လို႔ရပါတယ္။

ေမး။။ ၾကက္ၿခံထဲမွာ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ လုပ္သားေတြ အေနနဲ႔ ၿခံထဲကိုဝင္တဲ့အခါ ဘယ္လိုမ်ဳိး ဝင္ေရာက္ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္ဆိုတာလဲ သိပါရေစ။

ေျဖ။။ အေရးႀကီးတာက ၿခံထဲကိုဝင္မယ္ဆိုရင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ကာကြယ္ေရး ဝတ္စုံဝတ္ဆင္ၿပီးမွ ဝင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဝတ္စုံဝတ္ျခင္းျဖင့္ ဗိုင္းရပ္ပိုးေတြဟာ ခႏၶာကိုယ္နဲ႔တိုက္႐ိုက္မ ထိေတြ႕ေတာ့တဲ့ အတြက္ ကူးစက္ႏိုင္ျခင္းမရွိေတာ့ပါ။ ဒီဝတ္စုံဝယ္လုိ႔ မရခဲ့ရင္လည္း အက်ႌလက္ရွည္၊ ေဘာင္းဘီရွည္ဝတ္ၿပီး ေျခ ေထာက္မွာ ေရာ္ဘာဖိနပ္အရွည္(ေျမြအႏၲရာယ္ ကင္းေအာင္ဝတ္တဲ့ ဖိနပ္မ်ဳိး) ေရာ္ဘာလက္ အိတ္၊  ဦးထုပ္နဲ႔ ႏွာေခါင္းစည္းကို ေသေသခ်ာခ်ာဝတ္ဆင္မယ္ဆုိရင္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ၾကက္ၿခံထဲကေန ထြက္လာၿပီးရင္ ၿခံထဲမွာ ဝတ္တဲ့အဝတ္ကို အိမ္အထိဝတ္မလာရပါဘူး။ ၿခံအနီးအနားမွာ အဝတ္လဲခန္းတစ္ခုထားၿပီး  မိမိရဲ႕ၿခံထဲမဝင္မီဝတ္တဲ့ အဝတ္အစားနဲ႔ ျပန္လဲသင့္ပါတယ္။ changing room လို႔ေခၚပါတယ္။ ၿခံထဲမွာဝတ္တဲ့အဝတ္အစားေတြ ဖိနပ္ေတြလည္း ေန႔စဥ္ေလွ်ာ္ဖြပ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ေရခ်ဳိးႏိုင္ရင္ အေကာင္းဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။

အဝတ္လဲၿပီးတာနဲ႔ လက္ကိုဆပ္ျပာနဲ႔ ေသေသခ်ာခ်ာေဆးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္မ်က္ႏွာ ပါဆပ္ျပာနဲ႔ ေဆးေၾကာသန္႔စင္ရပါမယ္။ တစ္ေန႔တာ လုပ္ငန္းခြင္ၿပီးရင္ေတာ့ ေရခ်ဳိးသန္႔စင္ၿပီးမွ အိမ္ကိုျပန္သင့္ ပါတယ္။ၾကက္ၿခံထဲကို စက္ဘီး၊ ဆိုက္ကား၊ ေထာ္လာဂ်ီ၊ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္ စတဲ့ဘီးတပ္ယာဥ္ေတြ မဝင္သင့္ပါဘူး၊ ၿခံနဲ႔ခပ္လွမ္းလွမ္းမွာသာရပ္ၿပီး သယ္ပို႔ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ၾကက္ရဲ႕မစင္ေတြ ဘီး မွာကပ္ၿပီးပါသြားခဲ့ရင္ ဘီးသြားတဲ့လမ္းတစ္ေလွ်ာက္လုံးမွ ေရာဂါပိုးေတြျပန္႔သြားႏိုင္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသ ျဖင့္ အိမ္ကို ျပန္လာခဲ့ရင္ အိမ္ကလူေတြကို ကူးစက္ႏိုင္လို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ၿခံထဲမွာၾကက္အေသေတြ႕ရင္ လက္အိတ္စြပ္ထားတဲ့ လက္နဲ႔သာ ကိုင္ရပါမယ္။ ဒီအတိုင္းလက္နဲ႔ လုံးဝမ ကိုင္ရပါဘူး။ ၿပီးရင္ ပလတ္စတစ္အိတ္ထဲမွာထည့္ ႀကိဳးနဲ႔အလုံပိတ္ၿပီးမွ သယ္ေဆာင္ရပါမယ္။ သက္ ဆိုင္ရာ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ကုသေရးဌာနကိုပို႔ၿပီး H5N1 ဗုိင္းရပ္ပုိးေၾကာင့္ေသဆုံးတာဟုတ္၊ မဟုတ္ စစ္ေဆးေစရပါမယ္။ တကယ္လုိ႔ ဓာတ္ခြဲခန္းက H5N1ပုိးေတြ႕တယ္ဆုိရင္ေတ့ ဒီၿခံထဲမွာရွိတဲ့ ၾကက္ေတြကို စနစ္ တက်ဖ်က္ဆီးရ မွာျဖစ္ပါတယ္။ H5N1 မဟုတ္ဘဲ ႐ုိး႐ုိးတုပ္ေကြးပုိးျဖစ္တယ္ဆုိရင္ေတာ့ က်န္တဲ့ၾကက္ေတြကုိ ဖ်က္ဆီးစရာ မလုိပါ။ စနစ္တက်ကာကြယ္ဖို႔ ဆက္လက္ လုပ္ေဆာင္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။။ တကယ္လုိ႔ ၾကက္ဟာတစ္ေကာင္တည္း ေသတာမဟုတ္ဘဲ ရာနဲ႔ခ်ီၿပီးတစ္ၿပိဳင္တည္း ေသရင္ေကာ ဒီၾကက္အားလုံးကုိ ပုိ႔ရမွာလားဆရာ။

ေျဖ။။ ရာနဲ႔ခ်ီေသရင္ေတာ့ H5N1ျဖစ္ဖုိ႔အလားအလာ အလြန္ပဲမ်ားပါတယ္။ ပုိ႔တဲ့အခါမွာ နမူနာအေနနဲ႔သာ ႏွစ္ေကာင္၊ သုံးေကာင္ေလာက္ရယ္ သုံးတဲ့အသုံးအေဆာင္ ပစၥည္းေတြကုိသာ ပုိ႔ဖုိ႔လုိၿပီး က်န္တာေတြကုိ ေတာ့ တစ္ခါတည္းမီး႐ႈိ႕ဖ်က္ဆီး ဒါမွမဟုတ္ ေျမထဲမွာ စနစ္တက်ျမႇဳပ္ၿပီး ဖ်က္ဆီးရပါမယ္။ ဒီလုိလုပ္တဲ့ အခါမွာ လက္နဲ႔မထိဖုိ႔ ႏွာေခါင္းထဲကုိ အမႈန္အမႊားမဝင္ဖုိ႔ရန္ အလြန္ပဲ အေရးႀကီးပါတယ္။ ၾကက္မွာရွိတဲ့  ဗုိင္းရပ္ေတြဟာ ႏွာေခါင္းကေနတစ္ဆင့္ အလြယ္တကူ ဝင္ေရာက္ႏုိင္လုိ႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ႏွာေခါင္းစည္း ထူထူတပ္ လက္အိတ္ဝတ္ၿပီးမွ ကိုင္တြယ္ ဖ်က္ဆီးသင့္ပါတယ္။

ၾကက္ၿခံတစ္ၿခံမွာ ၾကက္တုပ္ေကြးျဖစ္ၿပီဆိုတာနဲ႔ ျဖစ္တဲ့ေနရာမွာ ရပ္ဆုိင္းသြားေအာင္လုပ္ဖုိ႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ၾကက္ေတြအားလုံး သတ္ပစ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိသတ္တဲ့အခါမွာ စနစ္တက်ရွိဖုိ႔ အလြန္အေရး ႀကီး ပါတယ္။  ၾကက္နာက်တဲ့အေကာင္ေတြကို ဖမ္းၿပီး သတ္ရတာလြယ္ေပမယ့္ က်န္တဲ့ၾကက္အေကာင္းေတြကုိ လုိက္ဖမ္းတဲ့အခါမွာ ၾကက္ေတြက ပ်ံတဲ့အေကာင္ကပ်ံ၊ ေျပးတဲ့အေကာင္က ေျပးျဖစ္ရင္ ဗိုင္းရပ္ေ တြဟာ ေလထဲမွာျပန္႔လြင့္ကုန္ၿပီး  ဖမ္းတဲ့လူကုိ အလြယ္တကူ ကူးစက္ႏုိင္ပါတယ္။ အခုေသတဲ့လူေတြကိုၾကည့္ရင္ ဒီလုိမ်ဳိးေသတဲ့လူေတြ ပါဝင္တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ၾကက္ၿခံထဲဝင္တာကအစ ၾကက္အရွင္ေတြကို ကုိင္တြယ္ရာမွာ အထူးသတိထားဖုိ႔ လုိပါတယ္။  ၾကက္ၿခံမွာ လုပ္ကုိင္ေဆာင္ရြက္ေနသူ တစ္ေယာက္ဟာ တုပ္ေကြးလကၡဏာမ်ား ေပၚလာရင္ H5N1 ဟုတ္၊ မဟုတ္သက္ဆုိင္ရာ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီး ဌာနကိုျပၿပီး အျမန္ဆုံးစစ္ေဆး ကုသခံယူဖုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။။ ၾကက္ၿခံတစ္ၿခံမွာ ေသတဲ့ၾကက္ကုိ ဓာတ္ခြဲခန္းပုိ႔ၿပီး စမ္းသပ္ေနစဥ္မွာ က်န္တဲ့ၾကက္ေတြကုိ ေစ်းမွာပုိ႔ၿပီး ေရာင္းမယ္ဆုိရင္ ရပါသလားဆရာ။ မေသခင္မွာ ေရာင္းခ်ရေတာ့ ဆုံး႐ႈံးမႈနည္းႏုိင္တာေပါ့ ဆရာ။

ေျဖ ။ ။ ဓာတ္ခြဲခန္းကုိပုိ႔ၿပီး စမ္းသပ္ေနဆဲ ကာလမွာ ၾကက္ေတြကုိ ဘယ္လုိမွမေရႊ႕ မေျပာင္းဘဲထားဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ဒါမွေရာဂါျပန္႔ပြားမႈကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လုိ႔ H5N1 သာျဖစ္ခဲ့ရင္ ေစ်းကုိပုိ႔တဲ့ လမ္းတစ္ေလွ်ာက္လုံးမွာ ဗုိင္းရပ္ပုိးေတြဟာ တစ္လမ္းလုံးပ်ံ႕ကုန္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးရင္ ေစ်းမွာရွိတဲ့ ၾကက္၊ ဘဲေတြကိုလည္း အားလုံးကူးစက္ကုန္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဓာတ္ခြဲခန္းက အေျဖကိုေစာင့္လို႔ H5N1 ဆိုရင္ ၾကက္ၿခံ တစ္ခုလံုးမွာရွိတဲ့ ၾကက္ေတြအားလံုးကို စနစ္တက် ဖ်က္ဆီးေျမျမႇဳပ္ၿပီး ပိုးသတ္ေဆးမ်ား ပက္ဖ်န္းရမွာျဖစ္ပါ တယ္။ ဒီလိုမ်ဳိးလုပ္တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားမွာ အစိုးရအေနနဲ႔ ၿခံသမားေတြကို ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈေၾကာင့္ နစ္နာမႈမရွိေစေအာင္ ေလ်ာ္ေၾကးေပးေလ့ရွိပါတယ္။ ဒီလိုအလွဴရွင္ႏိုင္ငံေတြလည္း အသင့္ရွိပါတယ္။ တကယ္လို႔ ႐ိုး႐ိုးေရာဂါေၾကာင့္ ေသတာဆိုရင္ေတာ့ က်န္တဲ့ၾကက္ေတြကို ဖ်က္ဆီးစရာမလိုပါ။ ခါတိုင္းလိုပဲ သက္ဆိုင္ရာ ကြၽမ္းက်င္သူ တိရစၧာန္ေဆးကုဆရာဝန္မ်ားကေန ထိေရာက္တဲ့ကုသမႈမ်ား ေပးမွာျဖစ္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ ေနာက္ထပ္ဂ႐ုျပဳရမယ့္ အခ်က္ေလးေတြလည္း ဆက္ေျပာပါဦးဆရာ။

ေျဖ။။ မိမိတို႔ၿခံမွာရွိတဲ့ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငံုးစသည္တို႔ကို ေတာ႐ိုင္းငွက္မ်ား၊ ေဆာင္းခိုငွက္မ်ားနဲ႔ ထိေတြ႕မႈမရွိေအာင္ ကာကြယ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ေဆာင္းခိုငွက္ေတြမွာ H5N1 ေရာဂါပိုးေတြပါလာႏိုင္လို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။- ေနာက္ ၾကက္၊ ငံုး၊ ဘဲ၊ ဝက္စသည္ျဖင့္ အမ်ဳိးအစားမတူညီတဲ့ သတၱဝါေတြကို ေမြးျမဴရာမွာ သီးျခားစီထားၿပီး ေမြးရပါမယ္။အတူတူပူးတြဲထားျခင္းျဖင့္ antigenic shift ျဖစ္ၿပီး ဗိုင္းရပ္မ်ဳိးဆက္သစ္ေ တြ   ေပါက္ပြားႏိုင္ၿပီး အႏၲရာယ္မ်ားလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

- တစ္ၿခံၿခံက ၾကက္၊ ဘဲေတြ ဝယ္ယူတင္သြင္းမယ္ဆိုရင္ ၿခံထဲကို တိုက္႐ိုက္မေရာဘဲ ႏွစ္ပတ္ေလာက္ သီးျခားခြဲထားရပါမယ္။တကယ္လို႔ ကိုယ္သြားခဲ့တဲ့ၿခံက H5N1 ဗိုင္းရပ္ရွိခဲ့ရင္အဝတ္အစားနဲ႔ ခႏၶာကိုယ္မွာ ကပ္ပါလာၿပီး မိမိၿခံမွာရွိတဲ့ ၾကက္ငွက္မ်ားကို ကူးႏိုင္လို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို Quarantine လုပ္တယ္ လို႔ေခၚပါတယ္။ ႏွစ္ပတ္ျပည့္လို႔ ဘာမွမျဖစ္မွ မိမိၿခံထဲကို သြင္းသင့္ပါတယ္။

- ၾကက္ၿခံလုပ္သားမ်ားအေနနဲ႔ တျခားၾကက္ၿခံမ်ားသို႔ သြားေရာက္ျခင္း၊ ၾကက္၊ ဘဲဒိုင္မ်ားသို႔သြား ေရာက္ျခင္းကို ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္။ ဒါမွတစ္ေနရာကေနတစ္ေနရာ ေရာဂါျပန္႔ပြားမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

- မိမိရဲ႕ၾကက္ၿခံထဲကို တျခားသူစိမ္းေတြ၊ အထူးသျဖင့္ ကေလးသူငယ္ေတြ ဝင္ေရာက္ျခင္းကေန တားျမစ္ထားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ကေလးေတြဟာ ေရာဂါရရင္ ေသဆံုးမႈႏႈန္းျမင့္မားလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။။ ၾကက္ၿခံကလုပ္သားေတြရဲ႕မိသားစုဝင္ေတြ၊ အတူေနသူေတြဟာ တျခားသူေတြထက္စာရင္ ဘယ္လို လိုက္နာေဆာင္ရြက္သင့္ပါသလဲဆရာ။

ေျဖ။။ ၾကက္ၿခံမွာ အလုပ္လုပ္သူေတြနဲ႔ အတူေနတဲ့သူေတြဟာ တျခားသူေတြထက္စာရင္ ကူးစက္ခံရဖို႔  အလားအလာပိုမ်ားပါတယ္။

ဥပမာ - အေဖလုပ္တဲ့သူက ၾကက္ေမြးျမဴေရးၿခံမွာလုပ္ရင္ ၾကက္ၿခံမွာဝတ္တဲ့ အဝတ္အစားကို အိမ္ကိုယူမလာတာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။  ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ဒီအဝတ္အစားေတြ ဖိနပ္ေတြကေန ဗိုင္းရပ္ပိုးေ တြ ပါလာႏိုင္လို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ၾကက္ၿခံမွာဝတ္တဲ့ အဝတ္အစားကို တကယ္လို႔ အိမ္ကိုျပန္ယူလာမယ္ဆို ရင္ေတာင္ သီးျခားပလတ္စတစ္အိတ္ ဒါမွမဟုတ္ ခရီးေဆာင္ အလံုပိတ္အိတ္မ်ဳိးနဲ႔သယ္ၿပီး အိမ္ေရာက္ တာနဲ႔ ေလွ်ာ္ဖြပ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေလွ်ာ္ဖြပ္ရာမွာလည္း အိမ္ရဲ႕မိသားစုဝင္ေတြ ဝတ္တဲ့အဝတ္နဲ႔ အတူတူမေလွ်ာ္ဘဲ သီးျခားေလွ်ာ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ေကာင္းတာက ေရေႏြးနဲ႔ျပဳတ္ေလွ်ာ္ႏိုင္ရင္ ပိုေကာင္းပါတယ္။ ၿပီးရင္ၿခံလုပ္သား အေနနဲ႔ အနည္းဆံုး ေျခေဆးလက္ေဆးလုပ္ရပါမယ္။ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ ေခါင္းကေနစၿပီး ေရခ်ိဳးဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ေရခ်ိဳးသန္႔စင္ၿပီးမွ အိမ္ကလူေတြနဲ႔ လက္ပြန္းတတီး ေနသင့္ပါတယ္။

ဥပမာ - အလုပ္ကျပန္လာၿပီး အဝတ္မလဲဘဲ၊ လက္မေဆးဘဲ အိမ္ကကေလးကို ေကာက္ခ်ီၿပီး နမ္း႐ွဳပ္လိုက္ရင္ ကိုယ္မွာကပ္ေနတဲ့ ဗိုင္းရပ္ေတြက ကေလးဆီကို ခ်က္ခ်င္းကူးၿပီး ကေလးဟာ ရက္ပိုင္းအတြင္းမွာပဲ ေသဆံုးႏိုင္ပါတယ္။

ေမး။။ ေစ်းမွာေရာင္းဝယ္တဲ့သူေတြ အေနနဲ႔ေရာ ဘယ္လိုမ်ဳိးျပဳမူ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါသလဲဆရာ။

ေျဖ ။။ အေရးအႀကီးဆံုးကေတာ့ ၾကက္နဲ႔ဘဲကို အတူထားၿပီး မေရာင္းဖို႔လိုပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ဘဲမွာ ရွိတဲ့ဗိုင္းရပ္ပိုးဟာေကာင္းတဲ့ ၾကက္ေတြကို အလြယ္တကူဝင္ႏုိင္လို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေသဆံုးတဲ့ ၾကက္ၿခံမွ ၾကက္မ်ားကို ေစ်းကြက္မွာတင္ၿပီး မေရာင္းမိဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ အဆိုပါၿခံမွ ၾကက္မ်ားမွာ ေရာဂါပိုးကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈ ရွိ၊ မရွိစိစစ္ၿပီး ေရာဂါကူးစက္ျခင္း မရွိေၾကာင္း ေသခ်ာမွ သာမန္အားျဖင့္ ႏွစ္ပတ္ေက်ာ္ေလာက္ၾကာမွ ေရာင္းခ်သင့္ပါတယ္။

ၾကက္မ်ားကို တစ္ေနရာမွတစ္ေနရာသို႔ သယ္ရာမွာ စနစ္တက် လံုလံုၿခံဳၿခံဳသယ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ စက္ဘီး ေနာက္မွာ ၾကက္ကိုေျပာင္း ျပန္ခ်ိတ္သယ္တာမ်ဳိး မလုပ္သင့္ပါဘူး။ဒီလိုလုပ္ခဲ့လို႔  ၾကက္မွာေရာဂါရွိခဲ့ရင္ ဗိုင္း ရပ္ပိုးေတြဟာ တစ္လမ္းလံုးျဖန္႔ျဖဴးၿပီးသားျဖစ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၾကက္ေတြကို ကိုင္တြယ္ရာမွာ လက္နဲ႔တိုက္ ႐ိုက္မကိုင္ဘဲ လက္အိတ္၊ ႏွာေခါင္းစည္းစည္းဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အစာမစားမီနဲ႔ အလုပ္ခြင္မွျပန္လာၿပီး တိုင္း လက္ကိုဆပ္ျပာနဲ႔ ေသေသခ်ာခ်ာေဆးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

ေမး။ ။ အိမ္မွာခ်က္ျပဳတ္ စားေသာက္တဲ့အိမ္ရွင္မေတြအေနနဲ႔ေရာ ဘယ္လိုမ်ား ျပဳမူေဆာင္ရြက္သင့္ပါသလဲ။

ေျဖ ။။ အိမ္ရွင္မေတြအေနနဲ႔ ေစ်းကဝယ္လာတဲ့ၾကက္သား၊ ဘဲသားေတြကို ကိုင္တြယ္တဲ့အခါမွာ တစ္ခါသံုး ပလတ္စတစ္ လက္အိတ္ေတြစြပ္ၿပီးမွသာ ကိုင္တြယ္သင့္ပါတယ္။ အသားခုတ္တဲ့ဓားတို႔ စဥ္းတီ တံုးတို႔ကို လည္းခုတ္ၿပီးတာနဲ႔  ေသေသခ်ာခ်ာ ေဆးေၾကာသန္႔စင္ရပါမယ္။  ၾကက္သား၊ ဘဲသားေတြ ကိုင္ၿပီးရင္ လက္ကိုလည္း ဆပ္ျပာနဲ႔ေသေသခ်ာခ်ာ ေဆးေၾကာဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။

ၾကက္ဥ၊ ဘဲဥေတြကို ေၾကာ္ရင္လည္းအတြင္းက အႏွစ္ပါ က်က္ေအာင္ေၾကာ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဟင္းခ်က္တဲ့အ ခါမွာ ေသေသခ်ာခ်ာ က်က္ေအာင္ခ်က္ရင္ 70 .C ေက်ာ္ရင္ ပါလာတဲ့ေရာဂါပိုးေတြ ေသကုန္လို႔ ျပႆနာ မရွိပါ။

အဆိုပါၾကက္သားကို စားလို႔ရပါတယ္။ အဓိကကူးစက္တာက စားလို႔မဟုတ္ဘဲ လက္မွာကပ္ပါတဲ့ပိုးကို ႏွာ ေခါင္းတစ္ဝိုက္ ပြတ္တိုက္မိတဲ့အခါ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္းထဲကိုဝင္ၿပီး ကူးစက္တာျဖစ္ပါတယ္။ ျမဝတီ

Read 197 times
Rate this item
(0 votes)
Last modified on Saturday, 30 June 2018 11:37