SJ WorldNews - шаблон joomla Авто

ႏိုဗယ္ကို႐ုိနာဗိုင္းရပ္ ကာကြယ္ေရးအတြက္ WHO ကျပန္ေျဖရွင္းထားတဲ့ ေကာလာဟလ (၁၃)ခ်က္

Friday, 06 March 2020 14:09 font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

အခုဆိုရင္ ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ဟာ တစ္ကမၻာလံုး နီးပါးကို ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ (WHO)က မတ္ ၅ ရက္ထုတ္ျပန္ခ်က္အရဆိုရင္ ဗိုင္းရပ္ကူးစက္မႈကို ေတြ႕ရွိထားတဲ့ ႏုိင္ငံေပါင္း ၇၉ ႏုိင္ငံရွိၿပီး ကူးစက္ခံရသူ ၉၅၂၇ဝ နဲ႔ ေသဆံုးသူ ၃၂၈ဝ အထိ ျမင့္တက္လာပါၿပီ။

တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပဲ  ဗိုင္းရပ္ကာကြယ္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေကာလာဟလေတြကလည္း ေတာမီးပမာ ပ်ံ႕ႏွံ႔ လာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ WHO ဟာ ဗိုင္းရပ္တိုက္ဖ်က္ေရးအျပင္ ေကာလာဟလ တိုက္ဖ်က္ေရးကိုပါ အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္ လုပ္ေနရပါတယ္။

အခုေဖာ္ျပမယ့္ အေၾကာင္းအရာေတြကေတာ့ ဗိုင္းရပ္ကာကြယ္ေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး WHO က ျပန္လည္ ေျဖရွင္းေပးထားတဲ့ ေကာလာဟလ(၁၃)ခ်က္ပဲျဖစ္ပါတယ္။

 

၁။ လက္အေျခာက္ခံစက္ေတြက ႏိုဗယ္ကို႐ုိနာဗိုင္းရပ္ကို သတ္ႏိုင္သလား

လက္အေျခာက္ခံစက္ေတြက ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ကို မသတ္ႏုိင္ပါဘူး။ ကိုယ့္ကို ဗိုင္းရပ္မကူးေအာင္  ကာကြယ္ဖို႔ ဆိုရင္  အယ္ကိုေဟာပါတဲ့  လက္သန္႔ေဆးရည္ သို႔မဟုတ္ ဆပ္ျပာနဲ႔ ေရကိုသံုးၿပီး လက္ကို မၾကာခဏ ေဆးေပး ရပါမယ္။ လက္ေဆးၿပီးၿပီဆိုရင္ လက္ကိုစကၠဴ   သို႔မဟုတ္   အေႏြးဓာတ္ေပးတဲ့ လက္အေျခာက္ခံစက္နဲ႔ ေျခာက္ေသြ႕ေအာင္လုပ္ရပါမယ္။

 ၂။ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ ပိုးသတ္ဖန္ေခ်ာင္းက ဗိုင္းရပ္ကို သတ္ႏိုင္သလား

ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ဆိုတာ ျပင္းထန္တဲ့အပူခ်ိန္ ရွိတဲ့အတြက္  လက္ သို႔မဟုတ္  ခႏၶာကိုယ္မွာရွိတဲ့ ဘယ္အေရျပား ကိုမွ မထိသင့္ပါဘူး။ ထိမိမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အေရျပားယားယံတာကေန အေရျပားကင္ဆာျဖစ္တဲ့အထိကို အႏၲရာယ္ ႀကီးမားပါတယ္။

၃။ အပူခ်ိန္တိုင္း  ကိရိယာက ဗိုင္းရပ္ကူးစက္ခံစားရသူအေပၚ ဘယ္ေလာက္ အက်ဳိးသက္ေရာက္လဲ

အပူခ်ိန္တိုင္း ကိရိယာေတြက ဗိုင္းရပ္ကူးစက္ခံရလို႔ သာမန္အပူခ်ိန္ထက္ျမင့္ၿပီး    အဖ်ားရွိတဲ့လူေတြကို ရွာေဖြရာမွာ တကယ္ကုိပဲ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဖ်ားရွိတဲ့လူတိုင္းဟာ ဗိုင္းရပ္ကူးစက္ခံထားရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ဗိုင္းရပ္ကူးၿပီးပါက နာမက်န္းျဖစ္ဖို႔နဲ႔ အဖ်ားရွိဖို႔ အခ်ိန္ ၂ ရက္ကေန ၁ဝ ရက္အထိၾကာလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

၄။ ခႏၶာကိုယ္ကို အယ္ကိုေဟာ သို႔မဟုတ္ ကလိုရင္းဖ်န္းတာက ဗိုင္းရပ္ကို သတ္ႏိုင္သလား

ဒီအတြက္ အေျဖကေတာ့ ဗိုင္းရပ္ကို မသတ္ႏုိင္ဘူးလို႔ ေျပာရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ခႏၶာကိုယ္ အတြင္း ေရာက္ရွိေနၿပီ ျဖစ္တဲ့ ဗိုင္းရပ္ကို အျပင္ကေန အယ္ကိုေဟာ  သို႔မဟုတ္  ကလုိရင္းဖ်န္း႐ံုျဖင့္ မသတ္ႏုိင္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုလုပ္ျခင္းအားျဖင့္ အခန္႔မသင့္ရင္ကိုယ့္အတြက္ပါ အသက္အႏၲရာယ္ရွိႏုိင္ပါတယ္။ အယ္ကိုေဟာတို႔ ကလိုရင္းတို႔ကို မ်က္ႏွာျပင္ေတြ၊ ၾကမ္းျပင္ေတြလိုမ်ဳိးေနရာေတြမွာ ပိုးသတ္ဖို႔အတြက္ ဖ်န္းႏုိင္ပါတယ္။   ဒါေပမဲ့ သတ္မွတ္ခ်က္နဲ႔ အညီပဲ လုပ္ရမွာပါ။

၅။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွ ပါဆယ္ သို႔မဟုတ္ စာကို လက္ခံလို႔ ရသလား

တ႐ုတ္ႏုိင္ငံမွစာေတြ၊ ပါဆယ္ေတြကို လက္ခံလို႔ ရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္   ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာ ဗိုင္းရပ္က  အရာဝတၴဳေတြ အေပၚမွာ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ အသက္မရွင္ႏုိင္ဘူးလို႔ ၿပီးခဲ့တဲ့သုေတသနေတြမွာ ေတြ႕ထားလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

၆။ အိမ္ေမြးတိရစာၦန္ေတြက ဗိုင္းရပ္ပ်ံ႕ႏွံေစသလား

လက္ရွိမွာေတာ့ ေခြး၊ ေၾကာင္ကဲ့သုိ႔ အိမ္ေမြးတိရစၧာန္ေတြဟာ ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ ကူးစက္ခံရႏုိင္တယ္လုိ႔ သုေတသနေတြမွာ  မေတြ႕ရပါဘူး။    ဒါေပမဲ့လည္း အိမ္ေမြးတိရစၧာန္ေတြနဲ႔ ထိေတြ႕ၿပီးတဲ့ အခါမွာ လက္ကို ဆပ္ျပာနဲ႔ေဆးေပးတာ အေကာင္းဆံုးျဖစ္မွာပါ။ ဒီလိုေဆးေပးျခင္းအားျဖင့္ အီးကိုလိုင္နဲ႔ ဆယ္မိုနယ္လာကဲ့သုိ႔ ဗက္တီးရီးယားေတြ မကူးစက္ေစတာေတာ့ အမွန္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

 

၇။ အဆုတ္ေရာင္ေရာဂါအတြက္ ေဆးဝါးေတြက ဗိုင္းရပ္ကို ကာကြယ္ႏိုင္သလား

Pneumococcal  နဲ႔ Haemophilus  ကဲ့သုိ႔ အဆုတ္ေရာင္ေရာဂါနဲ႔    တုပ္ေကြးအတြက္သံုးတဲ့ ေဆးဝါးေတြက  ႏိုဗယ္ကို႐ုိနာဗိုင္းရပ္ ကူးစက္မႈကို မကာကြယ္ေပးႏုိင္ပါဘူး။ အခုဗိုင္းရပ္က အသစ္ျဖစ္တဲ့အတြက္  သူ႔အတြက္ သီးသန္႔ေဆးဝါး လုိအပ္ပါတယ္။ သုေတသနပညာရွင္ေတြက   ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ ကာကြယ္ေဆးထုတ္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနၿပီး  WHO ကလည္း ပံ့ပိုးေပးလ်က္ရွိပါတယ္။

၈။ ႏွာေခါင္းကို ဆားရည္နဲ႔ ပုံမွန္ေဆးေပးျခင္းက ဗိုင္းရပ္ကို ကာကြယ္ႏိုင္သလား

ႏွာေခါင္းကိုဆားရည္နဲ႔ ပုံမွန္ေဆးေပးျခင္းက ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ကို ကာကြယ္ေပးႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့ သက္ေသ မေတြ႕ေသးပါဘူး။ ဒါေပမဲ့  အဲဒီလိုလုပ္ေပးျခင္းက သာမန္အဖ်ားေတြကိုေတာ့ အျမန္ဆံုး ေပ်ာက္ကင္းေစပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ႏွာေခါင္းကိုဆားရည္နဲ႔ေဆးေပးျခင္းက အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာ ကူးစက္မႈေတြကို ကာကြယ္ေပးႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့ သက္ေသလည္း မရွိေသးပါဘူး။

၉။ ၾကက္သြန္ျဖဴစားျခင္းက ဗိုင္းရပ္ကို ကာကြယ္ႏိုင္သလား

ၾကက္သြန္ျဖဴဆိုတာကေတာ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္တဲ့ အစားအစာျဖစ္တဲ့အတြက္ စားသံုးေပးသင့္တဲ့ အစားအစာျဖစ္ပါတယ္။  ဒါေပမဲ့ လက္ရွိျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႏုိဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ကို ၾကက္သြန္ျဖဴစား႐ံုနဲ႔ ကာကြယ္ ႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့  သုေတသနနဲ႔ သက္ေသမရွိေသးပါဘူး။

၁၀။ ႏွမ္းဆီလိမ္းတာက ခႏၶာကိုယ္ထဲ ဗိုင္းရပ္မ၀င္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးသလား

မကာကြယ္ေပးႏုိင္ပါဘူး။ ႏွမ္းဆီက ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာ ဗုိင္းရပ္ကို မသတ္ႏုိင္ပါဘူး။ မ်က္ႏွာျပင္ေပၚမွာရွိတဲ့ ဗိုင္းရပ္ကို သတ္ဖို႔အတြက္ ဓာတုပိုးသတ္ေဆးတခ်ဳိ႕ရွိပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ အေရာင္ခြၽတ္ေဆး သို႔မဟုတ္ ကလိုရင္းအေျခခံတဲ့    ပိုးသတ္ေဆးေတြ၊  အီသာေဖ်ာ္ရည္၊ အီသေနာ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ကလို႐ိုေဖာင္းတို႔ ပါဝင္ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ အဲဒီပိုးသတ္ေဆးေတြကို ႏွာေခါင္းေအာက္ သို႔မဟုတ္ အေရျပားမွာ  လိမ္းတာက ဗိုင္းရပ္အေပၚ သက္ေရာက္မႈမရွိပါဘူး။  အခန္႔မသင့္ရင္  အေရျပား အတြက္ေတာင္မွ အႏၲရာယ္ရွိေစပါတယ္။

၁၁။ ဗိုင္းရပ္က လူႀကီးေတြကိုပဲ ကူးစက္ေစတာလား

ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္က  အသက္အရြယ္မေရြး   ကူးစက္ေစႏုိင္ပါတယ္။ အသက္ႀကီးတဲ့သူေတြ၊      က်န္းမာေရး မေကာင္းတဲ့သူေတြကေတာ့   ဗိုင္းရပ္ေၾကာင့္  နာမက်န္းပိုျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူႀကီးလူငယ္မေရြး လူသားအားလံုးအေနျဖင့္ ဗိုင္းရပ္ကာကြယ္ေရးအတြက္ လုပ္ေဆာင္ရမယ့္ အဆင့္ေတြကို မျဖစ္မေန လုပ္ေဆာင္ဖို႔ WHO  က အႀကံျပဳထားပါတယ္။

၁၂။ ပဋိဇီ၀ေဆးေတြက ဗိုင္းရပ္ကူးစက္မႈကို ကာကြယ္ကုသႏိုင္သလား

ပဋိဇီဝေဆးေတြက  ဗက္တီးရီးယားေတြကိုသာ ေခ်မႈန္းႏုိင္ၿပီး   ဗိုင္းရပ္ေတြအေပၚေတာ့ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ မရွိပါဘူး။ ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ဆိုတာ ဗိုင္းရပ္အမ်ဳိးအစား ျဖစ္တဲ့အတြက္   အဲဒီဗိုင္းရပ္ကူးစက္မႈကို ကာကြယ္ေရးနဲ႔ ကုသေရးအတြက္ ပဋိဇီဝေဆးေတြကို အသံုးမျပဳသင့္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဗိုင္းရပ္ေၾကာင့္ ေဆး႐ံုတက္ေနရတဲ့ အခ်ိန္မွာ တျခားဗက္တီးရီးယားေတြ မကူးစက္ႏုိင္ေအာင္ေတာ့ ပဋိဇီဝေဆးကို ေသာက္ရပါမယ္။

၁၃။ ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ကို ကာကြယ္ကုသဖို႔ ေဆးဝါးရွိၿပီလား

ဒီေန႔ဒီအခ်ိန္အထိကေတာ့ ႏိုဗယ္ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္ကို ကာကြယ္ကုသဖို႔အတြက္ အႀကံျပဳေထာက္ခံထားတဲ့ သီးျခားေဆးဝါးေတြ မရွိေသးပါဘူး။  ဒါေပမဲ့ ဗိုင္းရပ္ ကူးစက္ခံထားရသူေတြကိုေတာ့    သင့္ေလ်ာ္တဲ့ျပဳစု ေစာင့္ေရွာက္မႈေတြ ေပးႏုိင္ပါတယ္။   

Ref: WHO

Read 51 times Last modified on Friday, 06 March 2020 14:11