SJ WorldNews - шаблон joomla Авто
×

Warning

JUser: :_load: Unable to load user with ID: 106

ေလထု ညစ္ညမ္းမႈႏွင့္ ကင္ဆာ ေရာဂါ

Wednesday, 30 August 2017 09:46 Written by  font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size

ေမး။ ဆရာခင္ဗ်ာ ပတ္ဝန္းက်င္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈဟာ ကင္ဆာေရာဂါနဲ႔ ဆက္စပ္မႈ ရွိေနတယ္လို႔ အခုတေလာ ႏိုင္ငံ တကာ က်န္းမာေရး သတင္းေတြမွာ ထုတ္လႊင့္တာေတြ ေတြ႕ေနရပါတယ္ဆရာ။ အဲဒါ ဘယ္လိုမ်ား ဆက္စပ္တယ္ ဆိုတာ အရင္ဆံုး ရွင္းျပေပးပါ။

ေျဖ။ မွန္ပါတယ္။ မၾကာေသးခင္၂ဝ၁၇ ခုႏွစ္ မတ္လမွာ ကမၻာ႔က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ကမၻာေပၚမွာ  ကင္ဆာျဖစ္ပြားတဲ့ႏႈန္းဟာ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ျမင့္တက္ေနၿပီး ျဖစ္ပြားရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းမ်ားစြာအနက္ အေရးပါဆံုး အ ေၾကာင္းအရာကေတာ့ ေလထုညစ္ညမ္းမႈ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။  ''Air Pollution is a leading cause of cancer'' လို႔ ေျပာပါတယ္။

ကြၽန္ေတာ္တို႔ လူသားေတြဟာ ေမြးတဲ့အခ်ိန္ကေနစၿပီး ေသဆံုးခ်ိန္အထိ ခႏၶာကိုယ္ႀကီး အၿမဲတမ္း လႈပ္ရွားသြားလာ ႏိုင္ဖို႔အတြက္ input အုပ္စု(၃)ခု သြင္းေပးဖို႔လိုပါတယ္။

၁။ ႏွာေခါင္းကေနတစ္ဆင့္ ေလကို႐ွဴရတယ္။

၂။ ပါးစပ္ကေနတစ္ဆင့္ ေရေသာက္ရတယ္။

၃။ ပါးစပ္ကပဲ အစားအစာကို စားေသာက္ၾကရတယ္။

ဒီလိုရယူရာမွာ  အားလံုးသိတဲ့အတိုင္းပဲ အစားအစာမစားရရင္ တစ္ပတ္၊ ၁ဝ ရက္ဆက္ၿပီး ရွင္သန္ႏိုင္ေသးတယ္။ ေရမေသာက္ရရင္လည္း တစ္ရက္၊ ႏွစ္ရက္ ေနႏိုင္ေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေလမ႐ွဴရရင္ေတာ့ မိနစ္ပိုင္းအတြင္းမွာ ေသဆံုးရ မွာျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုလိုတာက ဒီသံုး မ်ဳိးထဲမွာ ေလကို႐ွဴသြင္းျခင္းဟာ အသက္ရွင္ ရပ္တည္ဖို႔အတြက္ အေရးအႀကီးဆံုးနဲ႔ အမွားအယြင္း အတိမ္းအေစာင္း မခံဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။

ေကာင္းပါၿပီ။ လူတစ္ေယာက္က်န္းမာဖို႔အတြက္ သန္႔ရွင္းတဲ့အစားအစာ၊ သန္႔ရွင္းတဲ့ေရေတြ စားဖို႔၊ ေသာက္ဖို႔လိုသလို သန္႔ရွင္းတဲ့ ေလေကာင္းေလသန္႔ကို အၿမဲ႐ွဴ႐ိႈက္ရဖို႔ အတြက္လည္း အလြန္ပဲ အေရးႀကီးပါတယ္။ ေလေကာင္းေလသန္႔လို႔ ဆိုရာမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ပတ္ဝန္း က်င္မွာရွိတဲ့ ေလရဲ႕ဖြဲ႕စည္းပံုအရ ႏိုက္ထ႐ိုဂ်င္ ၇၈ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ေအာက္စီဂ်င္ ၂၁ ရာခိုင္ႏႈန္းပါရွိဖို႔ လိုအပ္ၿပီး က်န္ ၁ ရာခိုင္ႏႈန္းကေတာ့ CO2, Argon တို႔နဲ႔ ဖြဲ႕စည္းထားရပါမယ္။ ၿပီးေတာ့ ဖုန္ေတြနဲ႔ အညစ္အေၾကး Particle  ေတြလည္း ကင္းစင္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

တကယ္လို႔ ေလထုထဲမွာရွိတဲ့ ကာဗြန္ဒိုင္ေအာက္ဆိုက္နဲ႔ အျခားဓာတ္ေငြ႕ေတြဟာ ၁ ရာခိုင္ႏႈန္းထက္ပိုလာမယ္။ ၿပီးရင္ Waste Products ေတြပါဝင္လာမယ္ဆိုရင္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈလို႔ ေခၚပါတယ္။ ပါဝင္တဲ့ အညစ္အေၾကးေတြ ကိုေတာ့ Pollutant လို႔ေခၚတယ္။

အဲဒီ Pollutant ေတြထဲမွာ ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဓာတ္ပစၥည္းေတြ မ်ားစြာ ပါဝင္ေနပါတယ္။ အဲဒီေလကို ေန႔စဥ္႐ွဴေနရရင္ ၾကာတဲ့အခါ ကင္ဆာေရာဂါ အမ်ဳိးမ်ဳိး ျဖစ္ေစႏိုင္ေၾကာင္း သုေတသန စာတမ္းေတြအရ သိရပါတယ္။ အျဖစ္အမ်ားဆံုးကေတာ့ အဆုတ္ကင္ဆာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။ ဒီအညစ္အေၾကး Pollutant ေတြဟာ ေလထုထဲကို ဘယ္နည္းဘယ္ပံု ေရာက္လာတာပါလဲ ဆရာ။

ေျဖ။ ေလထုထဲကို Pollutant ေတြေရာက္လာတဲ့ Sources အဓိကႏွစ္ခုရွိပါတယ္။ တစ္ခုက သဘာဝအေလ်ာက္ ေရာက္လာျခင္းနဲ႔ ဒုတိယကေတာ့ လူသားေတြရဲ႕ မဆင္မျခင္ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္။ ပထမ အမ်ဳိးအစား ျဖစ္တဲ့ Natural sources အေနနဲ႔ အဓိက အက်ဆံုးကေတာ့ မီးေတာင္ေတြ ေပါက္ကြဲျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ မီးေတာင္ေပါက္ရင္ ေလထုထဲကို ျပာမႈန္႔ေတြ အမ်ားအျပား လြင့္စဥ္လာတဲ့အျပင္ လူေတြရဲ႕က်န္းမာေရးကို ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ထိခိုက္ေစတဲ့ SO2 နဲ႔ NO ေတြဟာ ေလထဲကို မ်ားစြာလြင့္လာတဲ့အတြက္ လူေတြ၊ သတၱဝါေတြ ေသေက်ပ်က္စီး ေစႏိုင္ပါတယ္။ ၁၈၈၃ ခုႏွစ္က အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ Krakatoa မီးေတာင္ ေပါက္တုန္းကဆိုရင္ ျပာေတြဟာ အထက္အျမင့္ကို မိုင္ေပါင္း ၃ဝ ေလာက္အထိ ပ်ံ႕လြင့္ၿပီး ေဘးကို စတုရန္းမိုင္ေပါင္း သံုးသိန္းေလာက္ ပ်ံ႕လြင့္တာ ႏွစ္ ႏွစ္တိတိ ေကာင္းကင္တစ္ခုလံုး ေမွာင္က်ေနခဲ့ေၾကာင္း သိရတယ္။

ေနာက္ ေတာမီးေလာင္တဲ့အခါမွာ ထြက္လာတဲ့ မီးခိုးနဲ႔ဓာတ္ေငြ႕ေတြ၊ Lightning strikes လို႔ေခၚတဲ့ လွ်ပ္စီးလက္ရင္ ဓာတ္ေငြ႕ေတြ ၿပိဳကြဲလို႔ရယ္ ပင္လယ္မွာရွိတဲ့ သတၱဝါေလးေတြ ေသဆံုးလို႔ ပ်က္စီးတဲ့အခါ ထြက္လာတဲ့ ဓာတ္ေငြ႕ေတြေၾကာင့္လည္း ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ တစ္ေန႔မွာ Nitrogen oxide တန္ခ်ိန္ေပါင္း ၅၁ဝဝဝ ေလာက္အထိ ပင္လယ္ကေန ထြက္ပါတယ္။ လွ်ပ္စီးလက္ရင္ အပူခ်ိန္ ၃ဝယဝဝဝ HC ေလာက္အထိရွိတာေၾကာင့္ ေလထဲမွာရွိတဲ့ Nitrogen နဲ႔ Oxygen ေတြဟာ Atom ေတြအျဖစ္ ၿပိဳကြဲၿပီး လွ်ပ္စီး လက္ၿပီးေရာ Nitrogen နဲ႔ Oxygen atom ေတြေပါင္းစပ္ရာက NO ေတြ ထြက္ေစတာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ Radon ဆိုတာလည္းရွိေသးတယ္။ သူကေတာ့ Radium ဓာတ္ေငြ႕ေတြၿပိဳကြဲပ်က္စီးၿပီး ထြက္လာတာျဖစ္ပါတယ္။ သဘာဝေက်ာက္တံုးေတြ၊ Sand stone တို႔၊ mar ble တို႔၊ Granite တို႔၊ brick and concretes တို႔ကေန ၿပိဳကြဲၿပီး ထြက္လာတာျဖစ္ပါတယ္။ ေျမႀကီးနဲ႔ ဓာတ္ျပဳၿပီးမွ ထြက္ေလ့ရွိတာမို႔ ေျမေအာက္ခန္းေတြမွာ ပိုေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ ေျမေအာက္ခန္းေတြမွာ ကြဲတာအက္တာရွိရင္ အခန္းထဲကို ဝင္လာတတ္တဲ့ အဆိပ္ဓာတ္ေငြ႕ တစ္မ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။ အခုဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ စက္႐ံု၊ အလုပ္႐ံုေတြလည္း မ်ားလာတဲ့အျပင္ စက္မႈဇုန္ အသစ္ေတြလည္း တိုးခ်ဲ႕လုပ္ေဆာင္ေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အဲဒီစက္႐ံုေတြကေန မီးခိုးေတြ မထုတ္ေအာင္ ဘယ္လုိမ်ား လုပ္သင့္တယ္ဆိုတာ ဆရာ့ရဲ႕ အျမင္ေလးကိုလည္း သိပါရေစ။

ေျဖ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ စက္႐ံုႀကီးေတြ တိုးလာတာ ေကာင္းပါတယ္။ လူေတြ အလုပ္အကိုင္ရမယ္။  ကုန္ထုတ္လုပ္ မႈတိုးတက္ၿပီး ဝင္ေငြေတြ တိုးတက္လာလို႔ ႀကိဳဆိုရပါမယ္။ ဒါေပမဲ့ ပတ္ဝန္းက်င္ကို ထိခိုက္ ညစ္ညမ္းေစတဲ့ စက္႐ံု ေတြမျဖစ္ဖို႔ေတာ့ အလြန္အေရးႀကီး ပါတယ္။ ကင္ဆာေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေျပာရရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ကမၻာမွာ ကင္ဆာအျဖစ္မ်ားဆံုး ဒုတိယႏိုင္ငံဆိုၿပီး ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႕က ေျပာပါတယ္။ ကင္ဆာျဖစ္ရတဲ့ အေၾကာင္းရင္း မ်ားစြာရွိတဲ့အနက္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈကေတာ့ နံပါတ္တစ္ပါလို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒီလိုျဖစ္လာတဲ့ ကင္ဆာေတြအတြက္ ေဆး႐ံုႀကီးေတြတိုးခ်ဲ႕၊ ကင္ဆာကုသ ေဆးေတြကိုသံုး၊ ကင္ဆာဓာတ္ေရာင္ျခည္ ကုသတာေတြကိုသံုးၿပီး ကုေန႐ံုနဲ႔ မၿပီးေသးပါဘူး။ မူရင္းေရာဂါ ျဖစ္ပြားေစတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကို ရွင္းလင္းဖယ္ထုတ္ႏိုင္မွသာ ကင္ဆာျဖစ္ပြားမႈႏႈန္း က ေလ်ာ့က်လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ သန္႔ရွင္းေကာင္းမြန္တဲ့ ေလကိုရရွိဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ စက္႐ံုလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အေနနဲ႔ မိမိစက္႐ံုကေန ပတ္ဝန္းက်င္ထဲကုိ မီးခိုးေတြ မထုတ္လႊင့့္္ဖို႔ စီမံေဆာင္ရြက္ ၾကရပါတယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြ အေနနဲ႔လည္း စက္႐ံုအလုပ္႐ံုေတြကို ပတ္ဝန္းက်င္ေလထု ညစ္ညမ္းတဲ့အထိ မီးခိုးေတြ ထြက္ေနတာမ်ဳိးကို အၿမဲေစာင့္ၾကည့္ၿပီး ထြက္တယ္ဆိုတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္းအေရးယူ ေဆာင္ရြက္ရပါမယ္။ ခ်က္ခ်င္း စက္႐ံု ကို ေခတၱပိတ္ခိုင္းၿပီး မီးခိုးမထြက္ေအာင္ အျမန္ဆံုး ျပဳျပင္ႏိုင္ရပါမယ္။ မီးခုိးမထြက္ဘူးဆိုမွ ျပန္လည္ဖြင့္လွစ္ လုပ္ကိုင္ခြင့္ ေပးရပါမယ္။

ဒီလိုမ်ဳိး မလုပ္ရင္ေတာ့ စက္႐ံုက ထြက္တဲ့မီးခိုးေတြကို ပတ္ဝန္းက်င္မွာရွိတဲ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ ႐ွဴမိရင္ အထဲက ႏုနယ္တဲ့ သေႏၶသားကို ထိခိုက္ေစပါမယ္။ ကေလးေတြ႐ွဴမိရင္ ကင္ဆာေရာဂါ အပါအဝင္ အျခားေရာဂါ မ်ဳိးစံုကို ရႏိုင္လို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။

ေမး။ Acid Rain က ဘယ္လိုမ်ဳိးပါလဲ ဆရာ။

ေျဖ။ သာမန္မိုးရြာတဲ့ အခါမွာ pH ကိုတိုင္းၾကည့္ရင္ 6 ေလာက္ရွိပါတယ္။ Neutral PH က 7 ျဖစ္ေတာ့ ပံုမွန္မိုးေရဟာ acid ဓာတ္အနည္းငယ္ ရွိပါတယ္။ Air pollution ျဖစ္လို႔ရွိရင္ ေလထုထဲမွာ H2SO4 နဲ႔ H2NO3 ေတြမ်ားလာတဲ့အတြက္ pH တန္ဖိုးအားျဖင့္ 5 ရဲ႕ေအာက္ေ ရာက္သြားတာကို Acid Rain လို႔ေခၚပါတယ္။ Acid Rain ဆိုတဲ့အတိုင္း မိုးရြာၿပီးရင္ အရာဝတၱဳအားလံုးဟာ အက္စစ္နဲ႔ ဖ်န္းလိုက္သလို တိုက္စားခံရပါတယ္။ သံေတြဆိုရင္လည္း စားသြားမယ္။ ကတၱရာ လမ္းေတြ ကြဲကုန္မယ္။ ပိုဆိုးတာက သစ္ပင္ေတြ ေသဆံုးကုန္တာပါပဲ။ သစ္ပင္ေတြေသတဲ့ ေနရာမွာရွိတဲ့ ေျမႀကီးဟာ အက္စစ္ျဖစ္ေနေတာ့ ဘာပင္မွဆက္စိုက္လို႔ မရေတာ့ဘဲ စားနပ္ရိကၡာ ရွားပါးမႈနဲ႔ ႀကံဳေတြ႕ရႏိုင္ပါတယ္။

ေနာက္ကေလးေတြ မိုးရြာထဲမွာ ေရခ်ဳိးတာ တကယ္လို႔မ်ား Acid Rain နဲ႔ေတြ႕ရင္ အေရျပားေတြ ေရာင္ရမ္းတာ၊ ကြာ က်တာ၊ အနာေတြ ေပါက္တာေတြ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ မ်က္စိေတြ ထိခိုက္ၿပီး အျမင္အာ႐ံုေတြ ခ်ဳိ႕ယြင္းလာတတ္ပါတယ္။ pH တန္ဖိုးကို 1 ကေန 14 အထိ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ pH 7 ဆိုရင္ ေရဆိုတာ လူတိုင္းသိပါတယ္။ pH 7 ထက္ နည္းရင္ အက္စစ္လို႔ေခၚၿပီး  မ်ားသြားရင္ Alkali(base) လို႔ေခၚပါတယ္။ အက္စစ္ထဲမွာ ေမာ္ေတာ္ကား ဘက္ထရီ အက္စစ္ဟာ အျပင္းဆံုးျဖစ္ၿပီး pH 1 ျဖစ္ပါတယ္။ Alkali ထဲမွာ coustic soda ဟာ အျပင္းဆံုးျဖစ္ၿပီး pH 14 ရွိပါတယ္။

ေမး။ ေလထု ညစ္ညမ္းမႈရွိတယ္၊ မရွိဘူး ဆိုတာ ဘယ္လိုမ်ား သိႏိုင္ပါမလဲဆရာ။

ေျဖ။ ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို တိုင္းတာရာမွာ အဓိကႏွစ္ေနရာမွာ တိုင္းတာပါတယ္။ ပထမတစ္ခုက ထြက္တဲ့ sources ကို တိုင္းတာပါ။ ဥပမာ-ေမာ္ေတာ္ကား Exhaust ကေနထြက္တာကို တိုင္းတာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ သတ္မွတ္ခ်က္ထက္ ပိုေနရင္ ဒီကားကိုလမ္းေပၚမွာ ေမာင္း ခြင့္မျပဳပါဘူး။ ေမာင္းရင္ လူေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္မွာျဖစ္ပါတယ္။ အလားတူ စက္႐ံု၊ အလုပ္႐ံုေတြကေန ထြက္တဲ့ မီးခိုးေတြကိုလည္း တိုင္းတာၿပီး ခြင့္ျပဳသင့္မွ ခြင့္ျပဳပါတယ္။

ဒုတိယကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔တစ္ေတြ ႐ွဴေနတဲ့ေလကို တိုင္းတာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုတိုင္းတာရာမွာ Ringelmann Chart ကို အသံုးျပဳၿပီး တိုင္းတာပါတယ္။ ျပင္သစ္လူမ်ဳိး ပါေမာကၡ Maximilien Ringelmann က ၁၈၈၈ ခုႏွစ္မွာ စတင္တီထြင္ အသံုးျပဳခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔မွာ Grade ဝ ကေန ၅ အထိ ေပးထားပါတယ္။ Grade ဝ က Total white (Free from Pollutant) ျဖစ္ပါတယ္။ သူကေလထုညစ္ညမ္းမႈ အနည္းဆံုးျဖစ္ၿပီး Grade ၅ က အမ်ားဆံုး ျဖစ္ ပါတယ္။

ေမး။ Air Pollution ဟာ ၿမိဳ႕ျပနဲ႔ေက်းလက္ ဘယ္ဟာက ပိုဆိုးပါသလဲ။

ေျဖ။ ဒါကေတာ့ ရွင္းပါတယ္။ ၿမိဳ႕ႀကီးေလ ပိုဆိုးေလလို႔ သာမန္အားျဖင့္ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ ကမၻာ့ေလထုညစ္ညမ္းမႈ အမ်ားဆံုး ေနရာေတြလို႔ သတ္မွတ္ထားတဲ့ Mexico City, Los Angeles, Shanghai, Beijing, Manila, Bangkok စတာေတြဟာ လူေနထူထပ္တဲ့ ၿမိဳ႕ႀကီးေတြျဖစ္ပါတယ္။ ၿမိဳ႕ႀကီးေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ေမာ္ေတာ္ကားေတြ၊ ေမာ္ေတာ္ ဆိုင္ကယ္ေတြ၊ စက္႐ံုေတြ၊ Fuel အသံုးျပဳမႈေတြဟာ ပိုမ်ားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီၿမိဳ႕မွာ ေနသူေတြဟာ သန္႔ရွင္းလတ္ ဆတ္တဲ့ေလကို ႐ွဴရဖို႔ မလြယ္ကူပါဘူး။

ေက်းလက္ပိုင္းကို ေရာက္ေလေလ သန္႔ရွင္းလတ္ဆတ္တဲ့ေလကို ရေလေလျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေလထုဆိုတာ ေပါင္ခတ္ထားလို႔ရတာ မဟုတ္ေတာ့ တစ္ေနရာမွာ Pollution ျဖစ္ရင္ က်န္တဲ့ေနရာကိုလည္း ပ်ံ႕ႏွံ႔တဲ့သေဘာေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို တိုက္ဖ်က္ရာမွာ ၿမိဳ႕ျပေရာ ေက်းလက္ေနသူမ်ားပါ အားလံုးမွာ တာဝန္ရွိပါတယ္။

ေမး။ ၿမိဳ႕ျပမွာေနသူေတြ အေနနဲ႔ အိမ္ထဲမွာ ေနတဲ့သူေတြ၊ အျပင္မွာ ထြက္တဲ့သူဆိုရင္ အျပင္ထြက္ လုပ္ကိုင္ရတဲ့သူက ပိုဆိုးမွာေပါ့ေနာ္။

ေျဖ။ ဒါကေတာ့ ပံုေသေျပာလို႔မရပါ။ Air pollution မွာ အေဆာက္အအံုအတြင္း ေလထုညစ္ညမ္းမႈနဲ႔ အေဆာက္ အအံုျပင္ပ ေလထုညစ္ညမ္းမႈဆိုၿပီး ႏွစ္မ်ဳိးရွိရာမွာ တစ္ခါတစ္ရံမွာ အေဆာက္အအံုအတြင္း ေလထုညစ္ညမ္းမႈက အမ်ားႀကီး ပိုဆိုးေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ မီးဖိုေခ်ာင္မွာ ထင္းနဲ႔ခ်က္ရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တစ္ဝက္တစ္ပ်က္ေလာင္ ကြၽမ္းေနတဲ့ ေလာင္စာကို အသံုးျပဳရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္ အႏၲရာယ္ေပးတဲ့ ဓာတ္ေငြ႕ေတြ ထြက္ပါတယ္။

အခ်ဳိ႕ cleaning agent ေတြကေန ထြက္လာတဲ့ Ammonia ဓာတ္ေငြ႕ဟာလည္း ဆိုးပါတယ္။ ဆပ္ျပာမႈန္႔ေတြ သံုးတဲ့အခါမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အေဆာက္အအံုအတြင္း ေရကူးကန္ေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာ မျပဳလုပ္ရင္ဘဲျဖစ္ျဖစ္ Chlorine ဓာတ္ေငြ႕ထြက္ပါတယ္။ ဒါ့ထက္ပိုဆိုးတာက အိမ္ထဲမွာ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့ သူတစ္ေယာက္ရွိရင္ တစ္အိမ္သားလံုး ဒုကၡေရာက္ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးလိပ္မီးခိုးမွာ ဓာတ္ေပါင္း ၄ဝဝဝ ေက်ာ္ပါဝင္ၿပီး အဲဒီထဲမွာ ၄၃ မ်ဳိးဟာ ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္ ေၾကာင္းေတြ႕ရွိ ထားၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ ျခင္ေဆးေခြတို႔၊ အေမႊးတိုင္ ထြန္းတာ တို႔ကလည္း အေဆာက္အအံု အတြင္း ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို ျဖစ္ေစပါတယ္။

ေမး။ ဒီလိုမ်ဳိး ညစ္ညမ္းတဲ့ေလကို ႐ွဴမိရင္ က်န္းမာေရးအေပၚမွာ ဘယ္လိုမ်ား ထိခိုက္ႏိုင္ပါသလဲ ဆရာ။

ေျဖ။ ထိခိုက္ႏိုင္တာကေတာ့ အမ်ားႀကီးပဲ။အေရးႀကီးတာကိုေျပာရရင္-၁။ ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုးရဲ႕ဘယ္ေနရာမွာမဆို ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ထိေတြ႕မႈမ်ားေလေလ ပိုျဖစ္ဖို႔မ်ားေလ ျဖစ္ပါတယ္။ Gene Mutation ေတြ ျဖစ္ေစ ႏိုင္လို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ယေန႔ ကမၻာ့ႏိုင္ငံ အသီးသီးမွာ ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ပြားတဲ့ႏႈန္း ျမင့္မားလာေနတာဟာ ေလထုညစ္ ညမ္းမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ပြားရျခင္းဟာ အဓိကျဖစ္ပါတယ္။ အဆုတ္ကင္ဆာ၊ ရင္သားကင္ဆာေတြကို အဓိကျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

၂။ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာ ေရာဂါေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ပန္းနာရင္က်ပ္ေရာဂါ (ေခ်ာင္းဆိုးရင္က်ပ္၊ အသက္႐ွဴ က်ပ္ျခင္း)၊ အဆုတ္အေအးမိ၊ တီဘီေရာဂါ ျဖစ္လြယ္ႏိုင္ပါတယ္။

၃။ မ်က္စိအျမင္အာ႐ံု ထိခိုက္ျခင္း၊ မ်က္စိနာျခင္းမွအစ မ်က္စိေရာဂါ အမ်ဳိးမ်ဳိး ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

၄။ ခႏၶာကိုယ္ ခုခံအားစနစ္ က်ေစႏိုင္ပါတယ္။ ေရာဂါပိုးေတြ ဝင္ႏိုင္ပါတယ္။ ေရာဂါေတြ မၾကာခဏ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

ေမး။ ဆရာ့အေနနဲ႔ ျမဝတီ စာဖတ္ပရိသတ္မ်ားကို ဘာမ်ား ေျပာခ်င္ပါသလဲဆရာ။

ေျဖ။ ၁။ Air Pollution ကိုေလ်ာ့နည္းေအာင္ ျပဳလုပ္ရာမွာ လူတိုင္းမွာ တာဝန္ရွိပါတယ္။ Pollution ကို ဖန္တီးတဲ့ေန ရာမွာ မပါဝင္ဖို႔ ဂ႐ုစိုက္သင့္ပါတယ္။ ေတာမီး႐ိႈ႕တာ၊ ထင္းမီး႐ိႈ႕တာကအစ အမႈိက္မီး႐ိႈ႕တာအဆံုး မလုပ္မိဖို႔ အေရး ႀကီးပါတယ္။ အမိႈက္ေတြကို စနစ္တက် စြန္႔ပစ္ဖို႔လည္း လိုပါတယ္။

၂။ စက္႐ံုေတြအေနနဲ႔ မီးခိုးမထြက္ေအာင္ ဂ႐ုျပဳလုပ္ကိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ မိမိရဲ႕အက်ဳိးစီးပြားအတြက္ ေဘးပတ္ဝန္းက်င္မွာ ေနထိုင္သူေတြကို ကင္ဆာေရာဂါ အပါအဝင္ က်န္းမာေရး ထိခိုက္ေစျခင္း မလုပ္ၾကဖို႔  တိုက္တြန္းလိုပါတယ္။ စစ္ ေဆးဖို႔ တာဝန္ရွိသူေတြ အေနနဲ႔လည္း ျပည္သူလူထု က်န္းမာေရးကို ေရွး႐ႈၿပီး ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ၾကဖို႔ တိုက္တြန္းလိုပါတယ္။

၃။ စက္႐ံု၊ အလုပ္႐ံု၊ ေက်ာက္မီးေသြးတြင္းတူးလုပ္သား၊ ေရနံဓာတုစက္႐ံု၊ စကၠဴစက္၊ ခ်ည္စက္၊ ဘိလပ္ေျမစက္႐ံုေတြမွာ ဖုန္ေတြ၊ မီးခိုးေတြထြက္တဲ့ေနရာမွာ လုပ္တဲ့ လုပ္သားေတြအေနနဲ႔ Protection အေနနဲ႔ Mask ေတြတပ္ဖို႔၊ Air Pollution ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ ေရာဂါေတြကို ေရွာင္လႊဲႏိုင္ဖို႔ ၿမိဳ႕ထဲမီးခိုးမ်ားတဲ့ ေနရာေတြမွာ Mask တပ္ဖို႔။ Mask တပ္တာဟာ ရွက္စရာ မဟုတ္ပါဘူး။

၄။ ေမာ္ေတာ္ကား၊ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္ မီးခိုးထြက္ရင္ အျမန္ဆံုးျပဳျပင္ ေမာင္းႏွင္ၾကဖို႔နဲ႔ ယာဥ္စည္းကမ္း ထိန္းသိမ္း သူမ်ားကလည္း အခ်ဳိ႕အဆိုပါ ယာဥ္ေတြကို လမ္းေပၚမွာ ေမာင္းခြင့္မေပးဖို႔ ႀကီးၾကပ္ေပးရပါမယ္။

၅။ ေဆးလိပ္ ေသာက္တဲ့သူေတြဟာ အိမ္ထဲမွာေသာက္ရင္ အိမ္သားေတြကို က်န္းမာေရး ထိခိုက္ႏိုင္တာေတြကို ေရွာင္ၾကဥ္ဖို႔ အေမႊးတိုင္၊ ျခင္ေဆးေခြေတြ မသံုးဖို႔  ေျပာၾကားလိုပါတယ္။    ျမဝတီ

Read 921 times
Rate this item
(0 votes)
Last modified on Wednesday, 30 August 2017 09:50